Nhân dân xã Mường Tè làm đường giao thông nông thôn.

Ở Mường Tè, những địa danh như suối Sô Lông, hang Pông, bản Pơ Tào đã đi vào lịch sử, minh chứng một thời anh dũng chống Pháp của đồng bào các dân tộc nơi đây. Theo ông Đinh Công Nia, nguyên Bí thư Đảng ủy xã, thì từ năm 1954 về trước, Mường Tè thuộc xã Mộc Hạ (một trong những khu căn cứ cách mạng đầu tiên trong thời kỳ kháng chiến chống Thực dân Pháp của tỉnh Sơn La). Ðây là địa bàn rất quan trọng, có thể sang Thanh Hóa hoặc vùng Mai Châu và Đà Bắc của tỉnh Hòa Bình. Từ đây, còn có thể theo sông Đà sang huyện Tân Sơn (tỉnh Phú Thọ) dễ dàng liên lạc với chiến khu Việt Bắc.

Tìm đến những nhân chứng lịch sử, chúng tôi may mắn gặp ông Mùi Văn Sịnh, năm nay đã gần 90 tuổi ở bản Hinh (xã Mường Tè), là người tham gia đội du kích Pơ Tào năm xưa, ông nhớ lại: Những địa điểm căn cứ cách mạng trước đây rậm rạp lắm, địch rất khó phát hiện. Trên núi Pông có hệ thống hang liền kề nhau, được đội du kích Pơ Tào dùng làm căn cứ bí mật. Ban ngày, cả đội ở trong hang học chữ, bàn các kế sách xây dựng lực lượng. Ban đêm, cả đội tỏa đi các nơi để tuyên truyền, vận động người dân giác ngộ cách mạng, xây dựng lực lượng.

Được nghe những câu chuyện do nhân chứng lịch sử kể, chúng tôi như được sống lại những ngày tháng lịch sử hào hùng. Đó là sự kiện trung tuần tháng 10/1947, có một toán lính Pháp và ngụy thất trận từ dốc Cọ, Xuân Đài (huyện Thanh Sơn, Phú Thọ) chạy về bản Pơ Tào. Chúng dừng ở bản Lòm (xã Quang Minh ngày nay), bà con trong bản đã dùng rượu ngâm củ ngàm (một loại củ rừng có chứa độc tố) cho chúng uống say rồi báo cho du kích Pơ Tào đến, giết được 1 tên lính, thu 1 súng máy, 8 súng trường, lũ còn lại hoảng sợ bỏ chạy. Sự kiện hũ rượu ngàm ở bản Lòm thể hiện sự giác ngộ cách mạng, sự mưu trí dũng cảm của quần chúng nhân dân. Chiến công của đội du kích Pơ Tào có ý nghĩa lớn, cổ vũ mạnh mẽ các dân tộc tham gia kháng chiến, giết giặc lập công, giải phóng quê hương.

Được sự quan tâm của Đảng và Nhà nước, các xã vùng căn cứ kháng chiến Mộc Hạ năm xưa đã được hưởng nhiều chính sách, chương trình, dự án an sinh, xã hội để góp phần xóa đói, giảm nghèo. Xã hiện có 946 hộ với hơn 3.765 nhân khẩu thuộc các dân tộc Thái, Mường, Dao, Kinh. Những năm qua, Mường Tè được Đảng, Nhà nước đầu tư xây dựng đường giao thông, trường học, trạm y tế, hỗ trợ tạo lực đẩy cho phát triển kinh tế. Đến nay, cả 9 bản của xã đều có đường giao thông, có trường mầm non; 8/9 bản có nhà văn hóa, trên 100% số hộ được sử dụng điện lưới quốc gia; 98% số hộ được sử dụng nước sinh hoạt hợp vệ sinh.

Phát huy truyền thống cách mạng, nỗ lực xây dựng quê hương, Đảng bộ, chính quyền xã vận động nhân dân đóng góp hàng ngàn ngày công hàng năm tu sửa, làm đường giao thông, công trình thủy lợi, trường lớp học; phối hợp với khuyến nông huyện chuyển giao khoa học kỹ thuật cho nông dân, xây dựng mô hình chăn nuôi, trồng cỏ, trồng ngô lai, cây ăn quả... toàn xã đang tập trung thâm canh 380 ha ngô lai, hơn 98 ha lúa; nuôi gần 3.000 con trâu, bò; trên 2.700 con lợn và trên 30 nghìn con gia cầm các loại; khoanh nuôi bảo vệ hơn 2.000 ha rừng, trồng mới 5,7 ha... độ che phủ rừng đạt 80%. Đời sống nhân dân ngày càng được cải thiện; tỷ lệ hộ nghèo giảm bình quân 2%/năm; an ninh trật tự, an toàn xã hội, khối đoàn kết toàn dân được củng cố giữ vững, xã không có người liên quan đến ma túy, không có tệ nạn xã hội. Các hoạt động văn nghệ, thể thao duy trì thường xuyên, nhân dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư. Tại đây, đã xuất hiện nhiều mô hình kinh tế cho thu nhập cao như: gia đình ông Đinh Công Hòa, bản Chiềng Ban, làm giàu từ mô hình VAC, gia đình ông đầu tư nuôi dê thả đồi, kết hợp nuôi gà, vịt, đào ao thả cá, trồng xoan, cây ăn quả. Hiện, gia đình có 40 con dê, trên 200 con gà, vịt; 2 ao nuôi cá, hơn 1 ha trồng cây lát và cây ăn quả. Từ các nguồn trên, thu nhập ổn định hơn 80 triệu đồng/năm.

Đồng chí Lường Văn Trấn, Bí thư Đảng ủy xã, khẳng định: Kinh tế của xã ngày càng chuyển biến tích cực là bởi xuất hiện nhiều mô hình trang trại trồng trọt, chăn nuôi hiệu quả, chú trọng chăn nuôi đại gia súc, trồng cây ăn quả theo hướng hàng hóa. Tiếp tục phát huy truyền thống cách mạng, nhân dân xã Mường Tè không trông chờ, ỷ lại vào Nhà nước, tích cực khai thác tiềm năng, thế mạnh của địa phương, xây dựng cuộc sống ấm no, hạnh phúc.