Xã Chiềng Khương thành lập trên cơ sở sáp nhập 2 xã Chiềng Khương và Mường Sai. Xã có đường biên tiếp giáp tỉnh Hủa Phăn, nước CHDCND Lào, có vị trí quan trọng về phát triển kinh tế - xã hội gắn với nhiệm vụ quốc phòng - an ninh. Toàn xã có gần 19.000 nhân khẩu, 5 dân tộc cùng sinh sống.

Ông Nguyễn Công Viên, Chủ tịch UBND xã Chiềng Khương, cho biết: Theo kết quả đánh giá thực trạng Bộ tiêu chí Nông thôn mới giai đoạn 2026-2030, đến hết năm 2025, xã Chiềng Khương đạt 1/10 tiêu chí, đó là tiêu chí số 6 - Giảm nghèo và an sinh xã hội; đạt 26/47 chỉ tiêu. Trên cơ sở đánh giá khả năng thực hiện, xã đặt mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao vào năm 2030. Xã đã thành lập Ban Chỉ đạo xây dựng nông thôn mới, phân công rõ trách nhiệm từng cán bộ, công chức phụ trách các tiêu chí; đồng thời, chỉ đạo các bản xây dựng kế hoạch phù hợp điều kiện thực tế. Công tác tuyên truyền đẩy mạnh, phát huy vai trò chủ thể của người dân theo phương châm “dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân hưởng thụ”, tạo sự đồng thuận trong toàn xã.

Hiện nay, xã Chiềng Khương có tổng diện tích gieo trồng hàng năm đạt trên 4.900 ha; tổng sản lượng lương thực có hạt đạt 12.115 tấn; nhân dân tập trung chăm sóc 889 ha nhãn, 175 ha xoài. Xã cũng đẩy mạnh phát triển kinh tế tư nhân trở thành động lực tăng trưởng kinh tế. Toàn xã có 16 doanh nghiệp, hợp tác xã và hơn 620 cơ sở kinh doanh hoạt động trên nhiều lĩnh vực, góp phần tạo việc làm, nâng cao thu nhập cho người dân. Thu nhập bình quân đầu người đạt 55 triệu đồng/người/năm. Tỷ lệ hộ nghèo của xã giảm còn 3,95%, hộ cận nghèo còn 2,8%.

Sự đổi thay thể hiện rõ ở từng bản làng. Tại bản Cỏ, 100% là đồng bào dân tộc Thái với 51 hộ, 249 nhân khẩu, đời sống người dân có bước tiến đáng kể. Bản hiện có 4,5 ha lúa nước, 30 ha nhãn, gần 100 con trâu, bò; hơn 500 con lợn và 2.000 con gia cầm. Ông Lò Văn Inh, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Cỏ, cho biết: Chi bộ và Ban quản lý bản, Ban Công tác Mặt trận và các đoàn thể bản tích cực tuyên truyền, vận động nhân dân tích cực ứng dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất, đến nay, bản không còn hộ nghèo, chỉ còn 1 hộ cận nghèo. Không chỉ phát triển kinh tế, người dân còn tự nguyện hiến đất, góp công mở rộng đường nội bản, xây dựng cổng bản, góp phần thay đổi diện mạo nông thôn.

Phong trào xây dựng nông thôn mới được các tổ chức hội triển khai sâu rộng. Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức thành viên vận động cán bộ, đảng viên, đoàn viên, hội viên và nhân dân thực hiện Cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”. Hội Nông dân thực hiện mô hình dân vận khéo, với 3 tiêu chí “3 sạch” về môi trường “sạch nhà, sạch ngõ, sạch chuồng trại”. Hội Liên hiệp Phụ nữ xã với hơn 3.100 hội viên triển khai hiệu quả phong trào “Phụ nữ xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch”, góp phần xây dựng nông thôn mới, khu dân cư sáng xanh, sạch, đẹp, vận động hội viên thường xuyên vệ sinh đường làng, ngõ bản và chăm sóc vườn hoa khu nhà văn hóa các bản, tuyến đường hoa dọc quốc lộ 4G. Bà Vì Thị Yến, Chủ tịch Hội LHPN xã Chiềng Khương, chia sẻ: Hội vận động hội viên xây dựng và nhân rộng các mô hình như “nhà sạch, vườn đẹp”, tổ vệ sinh môi trường, hay cách làm “1+1” - hội viên khá giúp hội viên khó, không chỉ góp phần giảm nghèo, mà còn lan tỏa tinh thần đoàn kết trong cộng đồng.

Bên cạnh những kết quả đạt được, hành trình về đích nông thôn mới của Chiềng Khương còn nhiều thách thức khi còn 9/10 tiêu chí, 21/47 chỉ tiêu chưa đạt, tập trung vào các lĩnh vực như quy hoạch, giao thông, cơ sở vật chất văn hóa, thu nhập, nhà ở, y tế, văn hóa và môi trường.Trước thực tế đó, xã tiếp tục huy động nguồn lực đầu tư, đồng thời phát huy nội lực trong nhân dân để hoàn thiện từng tiêu chí. Trong đó, phát triển kinh tế được xác định là then chốt; đẩy mạnh chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi theo hướng hàng hóa; tăng cường liên kết với doanh nghiệp, HTX để tiêu thụ sản phẩm; tạo điều kiện cho lao động tham gia thị trường lao động ngoài địa phương, nhằm nâng cao thu nhập...

Hiện nay, xã đang đầu tư xây dựng cầu tràn qua suối Nậm Lẹ đi bản Kỳ Nình; nâng cấp tuyến đường từ nhà văn hóa bản Nong Phạ đến khu vực sản xuất; nâng cấp tuyến đường từ bản Sai - bản Tin Tốc; triển khai dự án điện chiếu sáng tuyến đường trục chính các bản, tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển kinh tế, sinh hoạt của nhân dân.

Dù hành trình xây dựng nông thôn mới còn nhiều khó khăn, nhưng với quyết tâm của cả hệ thống chính trị và sự đồng lòng của nhân dân, vùng đất biên cương Chiềng Khương đang từng bước thay da đổi thịt, hướng tới mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới vào năm 2030.