Chủ tịch Tổng hội xây dựng Việt Nam Trần Ngọc Hùng cho biết, hiện nhu cầu nhà ở cho người thu nhập thấp tại đô thị chỉ đáp ứng được 10.000 căn nhà ở/năm trong khi dự báo đến năm 2020 là 1 triệu căn.

Còn theo đại diện của Tổng LĐLĐ Việt Nam, mới chỉ có khoảng 20% người lao động có chỗ ở ổn định, 80% công nhân trong các khu công nghiệp đang phải thuê nhà trọ, chỗ ở tạm bợ của tư nhân trong điều kiện chật hẹp, vệ sinh môi trường không đảm bảo ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ, đời sống, tái sản xuất sức lao động và đối mặt với nhiều nguy cơ như tình hình an ninh trật tự, an toàn xã hội không đảm bảo dễ nảy sinh tệ nạn xã hội; thiếu chỗ vui chơi, giải trí…

Tại Hội thảo, ông Vũ Hồng Quang, Phó Trưởng ban Chính sách Kinh tế  - Xã hội và Thi đua khen thưởng, Tổng LĐLĐ Việt Nam cho biết, hầu hết các địa phương đã có quy hoạch và chương trình phát triển nhà ở nói chung trong đó có nhà ở xã hội, nhà ở dành cho công nhân, nhưng triển khai thực hiện còn rất hạn chế. 

Đồng quan điểm, ở góc độ doanh nghiệp, ông Lê Quang Hiệp, Phó tổng giám đốc Tổng Cty Đầu tư phát triển nhà và đô thị nêu thực tế một số địa phương chưa nhiệt tình tham gia hoặc chỉ hưởng ứng theo phong trào mà chưa có giải pháp, chính sách cụ thể như bố trí quỹ đất, hỗ trợ các nhà đầu tư nhằm thu hút các doanh nghiệp tham gia xây dựng nhà ở xã hội… Mặc dù luật đã quy định 20% diện tích đất trong các dự án nhà ở phải được dành cho nhà ở xã hội tuy nhiên vị trí của các dự án chưa thực sự phù hợp với điều kiện sinh hoạt, đi lại của các đối tượng thụ hưởng…

Mặc dù Chính phủ đã ban hành một số cơ chế, chính sách phát triển nhà ở cho công nhân lao động tại các khu công nghiệp cho người có thu nhập thấp tại khu vực đô thị nhưng đến nay, những chính sách này cũng đã bộc lộ những bất cập cần được sửa đổi, bổ sung cho phù hợp như chính sách hỗ trợ phát triển nhà ở xã hội chưa tập trung vào lĩnh vực nhà ở xã hội cho thuê và thuê mua đã phần nào không giải quyết được mục tiêu tạo chỗ ở cho công nhân lao động khu công nghiệp, khu chế xuất và người thu nhập thấp tại đô thị... Việc triển khai gói 30.000 nghìn tỷ đồng có nhiều vấn đề vướng mắc, thủ tục phiền hà dẫn đến tốc độ giải ngân chậm, chưa phát huy tác dụng như mong muốn. Đối tượng được mua nhà ở xã hội phải có thu nhập dưới mức chịu thuế là 9 triệu đồng/tháng nhưng với ngân hàng, đây lại là đối tượng khó có khả năng trả nợ với mức giá bán tại các dự án nhà hiện nay.

Với các địa phương, Tổng LĐLĐ Việt Nam, Tổng hội Xây dựng Việt Nam kiến nghị, cần có chính sách ưu đãi riêng tháo gỡ các vướng mắc để đẩy nhanh thực hiện việc phát triển nhà ở cho người lao động; đơn giản hóa thủ tục và tạo điều kiện ưu tiên cho các dự án xây nhà cho công nhân lao động; đồng thời, cần có quy định về các mẫu nhà dành cho công nhân độc thân, công nhân có gia đình nhằm giảm giá thành xây dựng…

Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam kiến nghị cần tập trung hơn nữa vốn, quỹ đất và ưu tiên các cơ chế chính sách làm nhà ở giá rẻ để cho thuê. Với công nhân khu công nghiệp, ưu tiên cho nhà ở chung cư, tập thể cho thuê; đối với phát triển nhà ở cho người thu nhập thấp ở đô thị cần có chính sách khuyến khích tối đa cho các nhà đầu tư. Đối với loại hình nhà trọ của gia đình, cá nhân đầu tư cho thuê, cần có cơ chế ưu đãi phù hợp bên cạnh quy định cụ thể các tiêu chí bắt buộc về diện tích, tiện nghi, an toàn, môi trường và giá thành đảm bảo yêu cầu tối thiểu chỗ ở cho người lao động./.