Xã Mường Thải là vùng đất sinh sống lâu đời của đồng bào dân tộc Mường và có tiềm năng phát triển du lịch cộng đồng. Xã có hồ suối Chiếu diện tích trên 51 ha, được bao bọc bởi 1.400 ha rừng xanh tốt. Phát huy tiềm năng, lợi thế về du lịch, xã đã tập trung bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa các dân tộc, gắn với xây dựng các sản phẩm du lịch, đáp ứng nhu cầu của du khách, góp phần nâng cao đời sống tinh thần, thu nhập cho nhân dân.

Ông Đinh Đức Điền, Phó Chủ tịch UBND xã Mường Thải, thông tin: Tạo điều kiện thuận lợi cho các đội văn nghệ quần chúng phát triển, hoạt động hiệu quả, ngoài hỗ trợ theo chính sách của tỉnh mỗi đội văn nghệ bản 2 triệu đồng/năm, xã tăng cường cơ sở vật chất, đầu tư các thiết chế văn hóa. Đến nay, 100% các bản có nhà văn hóa với hội trường, sân khấu trang bị hệ thống âm thanh và các thiết bị phụ trợ, cơ bản đáp ứng yêu cầu tập luyện, biểu diễn của các đội văn nghệ.

Bà Đào Thị Phóng, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Văn Phúc Yên, xã Mường Thải, cho biết: Năm 2023, bản được đầu tư hơn 1,3 tỷ đồng làm nhà văn hóa, góp phần hoàn thiện tiêu chí cơ sở vật chất văn hóa, nâng cao đời sống văn hóa tinh thần cho nhân dân trong bản.

Thành lập năm 2016, câu lạc bộ đang Mường, xã Mường Thải tập hợp các thành viên nhiều lứa tuổi khác nhau nhưng đều có chung một niềm đam mê đối với làn điệu đang Mường. Các thành viên tích cực sưu tầm, dàn dựng, khôi phục lại các làn điệu dân ca cổ, tổ chức biểu diễn vào dịp lễ, tết, ngày cưới, lên nhà mới của người dân trong bản. Bà Triệu Thị Phai, phụ trách câu lạc bộ, chia sẻ: CLB có 40 thành viên, người cao tuổi nhất hơn 60 tuổi, người ít nhất là 10 tuổi. Mỗi tháng 1 lần, các thành viên của câu lạc bộ có mặt tại nhà văn hóa xã để tập luyện. Phần lớn những bài đang đều do các thành viên tự sưu tầm và sáng tác, có ý nghĩa ca ngợi Đảng, Bác Hồ, tình yêu quê hương đất nước, những đổi thay của quê hương Phù Yên... Câu lạc bộ giúp các thế hệ gắn kết nhau cùng giữ gìn các làn điệu dân ca, những giá trị văn hóa của dân tộc mình.

Hiện nay, xã Mường Thải có 1 đội văn nghệ xung kích, 6 đội văn nghệ quần chúng và 1 câu lạc bộ Đang Mường. Mỗi đội có 15-20 thành viên từ 14 đến trên 60 tuổi tham gia, biểu diễn vào các dịp lễ tết và kỷ niệm, sự kiện của đất nước, địa phương, góp phần thúc đẩy phong trào văn nghệ của xã ngày càng phát triển. Qua phong trào, xuất hiện nhiều hạt nhân văn nghệ tiêu biểu, tự biên đạo các bài múa, đóng góp quỹ để mua sắm trang phục, đạo cụ, góp phần bảo tồn, giữ gìn các làn điệu dân ca, các điệu múa của dân tộc, như: Bà Đinh Thị Miên, (múa mợi, khua đuống) và bà Hà Mai Cho, bản Thải (đang Mường); bà Đinh Thị Lưu, bản Chiếu (múa xòe)...

Việc bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa dân tộc tại xã Mường Thải, giúp nhân dân nâng cao ý thức xây dựng đời sống văn hóa ở cơ sở, thắt chặt thêm tình đoàn kết, tạo động lực thúc đẩy phong trào “Toàn dân đoàn kết xây dựng đời sống văn hóa” tại cơ sở, góp phần phát triển kinh tế, xã hội và du lịch của địa phương.