Các đại biểu đồng tình, đánh giá cao Báo cáo của Chính phủ về đánh giá tình hình thực hiện Nghị quyết của Quốc hội về Kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội 5 năm (2021 - 2025). Song đại biểu cho rằng, "nguy cơ tụt hậu, rơi vào bẫy thu nhập trung bình đang trở thành một thách thức cực đại mà nền kinh tế phải vượt qua”, các báo cáo nhiệm kỳ của Chính phủ và báo cáo thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội cũng chứng minh nhận định này.

Đề cập tới hàng loạt giải pháp, các đại biểu cho rằng, cần đổi mới mô hình tăng trưởng và đột phá thể chế; tạo đột phá về thu nhập và chính sách cho cán bộ, công chức; đào tạo, thu hút và sử dụng nhân tài trong khu vực công; nêu cao đạo đức công vụ, trách nhiệm thực thi và trách nhiệm nêu gương.

Quang cảnh phiên thảo luận của Quốc hội sáng 30-10. Ảnh: TRỌNG HẢI

Thủ tướng Phạm Minh Chính dự phiên họp. Ảnh: TRỌNG HẢI

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa (đoàn TP Hồ Chí Minh) bày tỏ, Việt Nam đặt mục tiêu trở thành nước phát triển vào năm 2045; không chỉ thu nhập bình quân đầu người đạt 20.000 - 25.000 USD/năm, mà cần phát triển nhanh, bền vững. Tuy nhiên, theo đại biểu, Việt Nam đang có dấu hiệu tiệm cận "bẫy thu nhập trung bình", khi nền kinh tế vẫn phụ thuộc lớn vào khu vực FDI, năng suất lao động và tỷ lệ nội địa hóa thấp, thiếu nhân lực chất lượng cao, dân số già hóa, khoảng cách giàu - nghèo gia tăng; tài chính - ngân sách, tài chính - ngân hàng, thị trường vốn, thị trường bất động sản còn nhiều rủi ro tiềm ẩn; đặc biệt là thu nhập của người lao động, kể cả cán bộ, công chức còn thấp, thậm chí một bộ phận dưới mức sống tối thiểu...

Đại biểu cho rằng, giải pháp để không rơi vào bẫy thu nhập trung bình là nhất thiết phải chuyển đổi phương thức và mô hình tăng trưởng, cụ thể là kinh tế tri thức, kinh tế số, kinh tế xanh và kinh tế tuần hoàn, đồng thời phải có khả năng tự chủ, chống chịu và cạnh tranh quốc tế cao. Theo đó, để đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, đại biểu cho rằng, phải có đột phá về thể chế và chính sách đối với đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức.

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa (đoàn TP Hồ Chí Minh) phát biểu thảo luận. Ảnh: TRỌNG HẢI

Theo đại biểu, không thể để cán bộ, công chức, viên chức thuộc tầng lớp nghèo của xã hội. Thu nhập của lực lượng lao động ở khu vực công phải ngang với mức sống trung bình của xã hội, để họ tập trung vào công vụ và không phải làm thêm để lo cho cuộc sống.

Song song với cải thiện thu nhập, đại biểu cho rằng, cần thiết lập hệ thống KPI (Key Performance Indicator - chỉ số đánh giá hiệu quả công việc) hợp lý, áp dụng chế độ thưởng xứng đáng và chế tài nghiêm ngặt trong thực thi công vụ, tương xứng với chế độ đãi ngộ để khuyến khích sự cống hiến.

Đại biểu Trương Trọng Nghĩa cũng cho rằng, việc đào tạo, bồi dưỡng và thu hút nhân tài trong khu vực công là "nhu cầu bắt buộc và cấp bách", đòi hỏi tiêu chuẩn, tiêu chí tuyển chọn lãnh đạo phải khách quan, khoa học, công tâm, vì lợi ích cao nhất của đất nước.

"Quy hoạch cán bộ lãnh đạo phải là một quá trình thử thách và kiểm chứng, có lên có xuống, có vào có ra. Cần trọng dụng ngay những người đã chứng minh được năng lực thực chất, có đạo đức công vụ cao, dù trong hay ngoài quy hoạch, trong hay ngoài Đảng", đại biểu trình bày thêm.

Đại biểu cũng đề nghị, cần khắc phục bất cập trong khâu tổ chức thực hiện, là khoảng cách giữa nghị quyết và thực tiễn, giữa nói và làm. Với quan điểm công tác tổ chức thực hiện là công việc của cả hệ thống chính trị, của toàn xã hội, song đại biểu nhấn mạnh, cán bộ, công chức, viên chức của Đảng và Nhà nước phải là lực lượng tiên phong, gương mẫu.