Thành phố Sơn La trên con đường hội nhập và phát triển.

Ảnh: PV

Dưới ngọn cờ của Đảng, ánh sáng cách mạng đã được thắp lên giữa núi rừng Tây Bắc khi những người tù chính trị bị đày lên Nhà ngục Sơn La. Tháng 12 năm 1939, Chi bộ Nhà tù Sơn La được thành lập, dưới sự lãnh đạo của Đảng, mà trực tiếp là Chi bộ Nhà tù Sơn La, nhân dân các dân tộc Sơn La đã đoàn kết một lòng, đứng lên làm cách mạng để thay đổi cuộc đời, thay đổi xã hội, xây dựng và bảo vệ bản mường, quê hương, đất nước.

Tháng 10/1946, Chi bộ Đảng đầu tiên của tỉnh ra đời, lãnh đạo nhân dân các dân tộc Sơn La vượt qua mọi khó khăn gian khổ, kiên quyết kháng chiến, xây dựng căn cứ địa, cùng quân chủ lực đánh tan quân Pháp, giải phóng quê hương trong chiến dịch Tây Bắc năm 1952. Quê hương được giải phóng, Đảng bộ tỉnh Sơn La đã lãnh đạo nhân dân nhanh chóng phục hồi sản xuất, tập trung cao nhất sức người và của cải, đóng góp cho chiến dịch Điện Biên Phủ toàn thắng năm 1954, cùng cả nước bước vào thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, tiếp tục thực hiện cuộc cách mạng dân tộc dân chủ, giành độc lập dân tộc, thống nhất đất nước.

Trong 20 năm (1955-1975), dưới sự lãnh đạo của Trung ương Đảng, trực tiếp là Khu ủy Tây Bắc, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân các dân tộc Sơn La vận dụng sáng tạo các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước vào hoàn cảnh cụ thể một tỉnh miền núi cao, biên giới, nhiều dân tộc, từng bước xây dựng cơ sở vật chất kỹ thuật của CNXH, đưa nền kinh tế vốn nghèo nàn, lạc hậu, chậm phát triển, trở thành một tỉnh có nền kinh tế nông - lâm - công nghiệp phát triển ổn định; sự nghiệp văn hóa, giáo dục, xã hội có bước tiến rõ rệt; đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân từng bước được cải thiện, bộ mặt nông thôn thay đổi đáng kể.

Gắn liền với biến đổi to lớn về kinh tế, xã hội là sự hình thành kết cấu xã hội mới bao gồm nông dân tập thể, công nhân, trí thức xuất thân là con em các dân tộc. Lực lượng vũ trang và lực lượng an ninh nhân dân ngày càng lớn mạnh cả về số lượng, chất lượng và bản lĩnh chiến đấu, trở thành chỗ dựa vững chắc trong cuộc đấu tranh cách mạng của nhân dân các dân tộc trong tỉnh. Khi đế quốc Mỹ tiến hành chiến tranh phá hoại miền Bắc, Đảng bộ tỉnh đã lãnh đạo nhân dân các dân tộc vừa tích cực sản xuất, vừa anh dũng chiến đấu, dốc sức người, sức của chi viện cho cách mạng miền Nam và cách mạng Lào, góp phần to lớn vào sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

Trong 10 năm (1976-1986), vượt lên khó khăn, thử thách của thời kỳ tập trung quan liêu, bao cấp, Đảng bộ và nhân dân Sơn La đã nỗ lực giải quyết những vấn đề bức xúc trước mắt, vừa tập trung nghiên cứu, tổng kết thực tiễn, tìm ra hướng đi, phát huy tiềm năng thế mạnh của tỉnh. Đồng thời, kết hợp chặt chẽ giữa xây dựng, phát triển kinh tế, xã hội với củng cố an ninh, quốc phòng vững chắc, góp phần bảo đảm trật tự an toàn xã hội ở địa phương, cùng quân dân cả nước giữ vững chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc.

Năm 1986, bắt tay tổ chức thực hiện sự nghiệp đổi mới do Đảng khởi xướng và lãnh đạo, Sơn La phát triển tư duy về ba vùng kinh tế, 10 tiểu vùng chuyên canh, tách hộ giãn bản, giao đất, giao rừng đến từng hộ gia đình và phát triển kinh tế trang trại... Sau 10 năm (1991-2000), thực hiện chiến lược phát triển kinh tế - xã hội, Sơn La đã cơ bản thoát khỏi sự trì trệ và khủng hoảng của cơ chế cũ, của thời kỳ đầu chuyển đổi, mở ra thế phát triển đi lên vững chắc hơn, tạo điều kiện cho nền kinh tế Sơn La liên tục đạt mức tăng trưởng khá, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực theo hướng sản xuất hàng hóa, phát huy lợi thế, gắn với thị trường. Sản xuất nông - lâm nghiệp đã đẩy mạnh đầu tư thâm canh, đưa giống mới và ứng dụng nhiều tiến bộ khoa học - công nghệ, hình thành một số vùng chuyên canh, một số mô hình sản xuất hiệu quả cao, một số sản phẩm đã có thương hiệu trên thị trường trong nước và nước ngoài. Mối liên kết giữa Nhà nước - Nhà doanh nghiệp - Nhà nông - Nhà khoa học được hình thành, bước đầu tạo chuỗi sản xuất cho các sản phẩm nông nghiệp, lâm nghiệp, thủy sản. An ninh lương thực và thực phẩm được bảo đảm, đời sống người làm nông nghiệp được nâng lên.

Đặc biệt, giai đoạn từ năm 2000 đến nay, trong bối cảnh tình hình thế giới, khu vực diễn biến phức tạp, tình hình đất nước, địa phương đứng trước nhiều vấn đề mới, đan xen cả thời cơ, thuận lợi và khó khăn, thách thức, Đảng bộ tỉnh luôn đoàn kết, thống nhất, sáng tạo trong lãnh đạo, chỉ đạo, huy động sức mạnh của cả hệ thống chính trị, các thành phần kinh tế và nhân dân các dân tộc nỗ lực đạt nhiều thành tựu quan trọng trên các lĩnh vực. Tỉnh đã xác định đúng và trúng các khâu đột phá và nhiệm vụ trọng tâm để thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XIV; chủ động, sáng tạo triển khai đồng bộ các nhiệm vụ, giải pháp trên các lĩnh vực, nhờ đó kinh tế được duy trì mức tăng trưởng hợp lý, cơ cấu kinh tế chuyển dịch tích cực. Năm 2019, kinh tế của tỉnh duy trì ổn định, tổng sản phẩm bình quân đạt 40,6 triệu đồng/người/năm; tổng vốn đầu tư toàn xã hội trên địa bàn năm 2019 đạt 17.000 tỷ đồng. Nông nghiệp phát triển đột phá theo hướng ứng dụng công nghệ cao; các thành phần kinh tế đều có bước phát triển tiến bộ; hệ thống kết cấu hạ tầng được quan tâm đầu tư, diện mạo từ đô thị đến nông thôn có nhiều khởi sắc: Toàn tỉnh có 41 xã đạt chuẩn nông thôn mới; thành phố Sơn La được công nhận là đô thị loại II và hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới; 196/204 xã, phường, thị trấn có đường ô-tô đến trung tâm được cứng hóa, đạt 96%; tỷ lệ hộ được sử dụng điện quốc gia đạt 96%... Văn hóa, xã hội phát triển mạnh mẽ, nhất là giáo dục và đào tạo, đến nay, toàn tỉnh có 244/597 trường đạt chuẩn quốc gia, bằng 40,87%. Sự nghiệp y tế phát triển, 100% xã có trạm xá, các bản đều có nhân viên y tế. Năm 2019, cả 12 huyện, thành phố đã xây dựng, hoàn thành và đưa trung tâm văn hóa vào hoạt động; 204/204 xã có nhà văn hóa hoặc trung tâm học tập cộng đồng; trên 1.700 đội văn nghệ bản, tiểu khu thường xuyên hoạt động, trên 65% gia đình đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”. Tỷ lệ hộ nghèo tiếp cận đa chiều còn 22,44%...

Những thành tựu quan trọng đạt được về kinh tế - xã hội đã góp phần củng cố vững chắc tiềm lực và thế trận quốc phòng, an ninh của tỉnh. Hợp tác quốc tế được duy trì và mở rộng, Sơn La đã chủ động tìm kiếm, nghiên cứu, học tập, kêu gọi đối tác đầu tư các dự án, chuyển giao công nghệ, hợp tác sản xuất, kinh doanh. Đặc biệt, duy trì quan hệ hữu nghị hợp tác toàn diện với các tỉnh Bắc Lào. Đối ngoại nhân dân được phát huy và mang lại hiệu quả, giải quyết kịp thời các vấn đề phát sinh, phòng chống tội phạm, nhất là tội phạm ma túy, buôn bán vũ khí qua biên giới, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền, an ninh biên giới; xây dựng tuyến biên giới Việt Nam - Lào hòa bình, hữu nghị và phát triển.

Thành tựu to lớn và căn bản nhất mà Đảng bộ và nhân dân các dân tộc Sơn La giành được đó là thiết lập, củng cố và bảo vệ chế độ dân chủ ngày càng vững mạnh. Đảng bộ tỉnh coi xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở và đào tạo đội ngũ cán bộ dân tộc là nhiệm vụ quan trọng bậc nhất, có tác dụng quyết định đối với quá trình thực hiện đường lối cách mạng, chính sách dân tộc của Đảng; coi đào tạo cán bộ dân tộc là một trong những nhiệm vụ mấu chốt để thực hiện quyền bình đẳng giữa các dân tộc, đưa phong trào cách mạng của miền núi tiến lên mạnh mẽ và vững chắc. Năm 1954, khi miền Bắc được giải phóng, cả tỉnh Sơn La mới có 1.701 cán bộ, hầu hết do Trung ương tăng cường từ miền xuôi lên, đến năm 1984, đội ngũ cán bộ dân tộc thiểu số đã có 8.000 người, chiếm 20% tổng số cán bộ toàn tỉnh. Đến nay, đội ngũ cán bộ người dân tộc thiểu số ngày càng phát triển về số lượng và chất lượng, từng bước trưởng thành ở tất cả các cấp, các ngành.

Từ 8 đảng viên đầu tiên của Chi bộ Sơn La năm 1946, đến hết năm 2019, Đảng bộ tỉnh Sơn La đã có 85.651 đảng viên, sinh hoạt tại 17 đảng bộ trực thuộc Tỉnh ủy; tất cả các tổ, bản, trường học, trạm y tế đều có đảng viên, bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện trên mọi địa bàn, mọi lĩnh vực của đời sống xã hội. Số cơ sở có chi bộ đạt 99,96% (chỉ còn 1 bản chưa có chi bộ). Trải qua 14 kỳ Đại hội, Đảng bộ tỉnh Sơn La đã rút ra nhiều bài học kinh nghiệm quý báu về lãnh đạo nhân dân thực hiện nhiệm vụ chính trị phù hợp với từng giai đoạn cách mạng; tập hợp đông đảo nhân dân đoàn kết chặt chẽ, quyết tâm đi theo con đường mà Đảng, Bác Hồ và nhân dân ta đã lựa chọn; quyết tâm xây dựng Đảng bộ thực sự trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu đòi hỏi ngày càng cao của nhiệm vụ cách mạng trong giai đoạn mới, xứng đáng với niềm tin yêu của nhân dân.   

Với quyết tâm xây dựng Đảng trong sạch, vững mạnh, xây dựng chính quyền các cấp thực sự “của dân, vì dân, do dân”, Đảng bộ, chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể nhân dân tiếp tục triển khai sâu rộng và toàn diện cuộc vận động xây dựng chỉnh đốn Đảng, thực hiện nghiêm túc Nghị quyết Hội nghị Trung ương 6 (lần 2), khóa VIII, Nghị quyết Hội nghị Trung ương 7, khóa XII về tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ các cấp, nhất là cấp chiến lược, đủ phẩm chất, năng lực và uy tín, ngang tầm nhiệm vụ, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu của từng tổ chức cơ sở Đảng, tính tiên phong gương mẫu của mỗi cán bộ, đảng viên; đẩy mạnh học tập và làm theo tấm gương đạo đức cách mạng: cần, kiệm, liêm chính, chí công vô tư, nói đi đôi với làm, làm việc khoa học, làm đến nơi đến chốn của Chủ tịch Hồ Chí Minh, góp phần xây dựng Đảng ngày càng trong sạch, vững mạnh. 

Kỷ niệm 90 năm Ngày thành lập Đảng (3/2/1930 - 3/2/2020), Đảng bộ và nhân dân các dân tộc trong tỉnh tự hào với trang sử vẻ vang của Đảng ta và những thành công của Đảng bộ tỉnh Sơn La từ khi thành lập đến nay, thể hiện ý chí và tình cảm của mỗi người dân Sơn La luôn hướng về Đảng, Bác Hồ kính yêu. Trong chặng đường tiếp theo, mỗi cán bộ, đảng viên và nhân dân các dân tộc Sơn La tiếp tục phát huy sức mạnh đoàn kết, tinh thần tự lực, tự cường, chủ động, sáng tạo, tuyệt đối trung thành với Đảng, vượt qua mọi khó khăn, gian khổ, tích cực rèn luyện, không ngừng trưởng thành về mọi mặt, góp phần vào sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước và hội nhập quốc tế, thực hiện thắng lợi mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.