Tại Hội nghị, lãnh đạo Sở Dân tộc và Tôn giáo báo cáo tình hình thực hiện hợp phần 2 thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I: Từ năm 2026-2030 trên địa bàn tỉnh Sơn La. Theo đó, hợp phần 2 được triển khai tại 75 xã, phường; trong đó, có 3 xã khu vực I, 6 xã khu vực II và 66 xã khu vực III; toàn tỉnh có 2.233 thôn, bản vùng đồng bào DTTS và miền núi (1.205 thôn, bản đặc biệt khó khăn).

Tỉnh Sơn La thành lập Ban Chỉ đạo Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển KT-XH vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giai đoạn 2026-2035, giai đoạn I từ năm 2026-2030; ban hành quy chế làm việc; phân công nhiệm vụ cụ thể cho các thành viên; tổ chức họp trực tiếp kết hợp trực tuyến với các xã, phường để triển khai thực hiện các nhiệm vụ của chương trình. Giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp với Sở Dân tộc và Tôn giáo, các đơn vị liên quan, xây dựng phương án phân bổ kế hoạch vốn đầu tư công trung hạn và năm 2026 thực hiện Chương trình cho các sở, ngành, UBND các xã, bảo đảm đúng quy định của pháp luật và phù hợp chủ trương đầu tư. Xây dựng dự toán ngân sách chi thường xuyên năm 2026 thực hiện các nội dung thuộc hợp phần 2 để trình cấp có thẩm quyền quyết định. Đến nay, các đơn vị đang hoàn thiện phương án, dự kiến trình UBND tỉnh xem xét trước ngày 8/8/2026.

Riêng nguồn vốn ngân sách nhà nước của Chương trình MTQG phát triển KT-XH vùng đồng bào DTTS và miền núi, giai đoạn 2021-2025 được kéo dài thời gian thực hiện sang năm 2026 là hơn 651 tỷ đồng từ nguồn vốn đầu tư và vốn sự nghiệp; đến đầu tháng 7, đã giải ngân đạt 157 tỷ đồng, đạt 24,1%. Tỷ lệ giải ngân vốn còn chậm do phạm vi rộng, nhiều chính sách hướng dẫn chậm, bất cập; giá nguyên, nhiên vật liệu, chi phí vận chuyển và thi công tăng cao so với thời điểm lập dự toán cũng làm ảnh hưởng đến tiến độ triển khai các dự án.

Tại Hội nghị, tỉnh Sơn La đề nghị Bộ Dân tộc và Tôn giáo cùng các bộ, ngành Trung ương quan tâm ưu tiên bố trí đủ nguồn lực từ ngân sách trung ương và huy động các nguồn lực hợp pháp khác để thực hiện các Chương trình MTQG đối với các tỉnh miền núi, vùng đồng bào DTTS và miền núi. Nghiên cứu chính sách ưu tiên hỗ trợ công tác sắp xếp, ổn định dân cư vùng có nguy cơ thiên tai do địa hình đồi núi dốc, chia cắt mạnh, thường xuyên xảy ra lũ quét, lũ ống...; nghiên cứu, tham mưu cấp có thẩm quyền xem xét giảm tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách địa phương hoặc có cơ chế hỗ trợ bổ sung đối với các tỉnh miền núi, biên giới, có điều kiện KT-XH đặc biệt khó khăn như tỉnh Sơn La...

Thay mặt đoàn công tác, Thứ trưởng Bộ Dân tộc và Tôn giáo đề nghị tỉnh rà soát kỹ lại dự án đang và sẽ triển khai, xác định thứ tự ưu tiên, hướng dẫn cơ sở thực hiện; tiếp tục quan tâm để chính sách đi vào cuộc sống, nhằm phát huy hiệu quả, tạo sự chuyển biến, giúp đồng bào DTTS vùng cao, biên giới cải thiện và nâng cao đời sống, xóa đói, giảm nghèo; quan tâm đến công tác cán bộ thực hiện nhiệm vụ dân tộc và tôn giáo; thường xuyên trao đổi thông tin với Bộ Dân tộc và Tôn giáo để kịp thời tháo gỡ những khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai thực hiện. Liên quan đến các kiến nghị của tỉnh, đoàn công tác sẽ ghi nhận và tiếp thu, báo cáo và trình cơ quan chức năng có thẩm quyền.