Nguy cơ gia tăng ca bệnh

Theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố Hà Nội, từ ngày 8 - 15/5, toàn thành phố ghi nhận 166 trường hợp mắc tay chân miệng tại 82 phường, xã (trong đó có các xã, phường Hà Đông, Kiến Hưng, Nghĩa Đô, Văn Miếu, Bình Minh, Ngọc Hà...); 2 ổ dịch mới cũng được ghi nhận tại xã Hạ Bằng và phường Kim Liên. Cộng dồn năm 2026, trên địa bàn ghi nhận 3.083 trường hợp, 63 ổ dịch, không có ca tử vong; số mắc tăng so với cùng kỳ năm 2025; bệnh nhân ghi nhận tại 126 phường, xã. Hiện vẫn còn 2 ổ dịch tay chân miệng đang hoạt động.

Ghi nhận tại Bệnh viện Nhi Hà Nội, thời gian gần đây số lượng trẻ mắc tay chân miệng đến khám và điều trị có xu hướng gia tăng. Trong tháng 3/2026, bệnh viện ghi nhận 106 trường hợp điều trị nội trú và 569 trường hợp điều trị ngoại trú. Tính từ ngày 1 - 14/4 đã có thêm 92 trẻ phải nhập viện và 435 trẻ được điều trị ngoại trú. Điều này cảnh báo nguy cơ gia tăng và lây lan bệnh trong cộng đồng; đặc biệt trong điều kiện thời tiết giao mùa, nóng ẩm như hiện nay.

Theo Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Sỹ Đức (Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Nhi Hà Nội), bệnh tay chân miệng là bệnh truyền nhiễm thường gặp ở trẻ nhỏ, chủ yếu do các virus đường ruột như Enterovirus 71 (EV71) và Coxsackievirus gây ra. Bệnh có khả năng lây lan nhanh, đặc biệt trong môi trường tập trung đông trẻ như nhà trẻ, trường mầm non hoặc khu vui chơi.

Hà Nội là địa bàn đông dân cư, giao lưu rộng, nguy cơ phát sinh và lây lan các dịch bệnh truyền nhiễm luôn hiện hữu. Theo dự báo, một số bệnh như sốt xuất huyết, tay chân miệng có thể tiếp tục diễn biến phức tạp, nguy cơ bùng phát thành dịch trên diện rộng. Đặc biệt, bệnh tay chân miệng dễ lây lan trong môi trường trường học, nơi tập trung đông trẻ nhỏ. Vì vậy, việc tổ chức phát động vệ sinh môi trường, khử khuẩn trường lớp và tăng cường các biện pháp phòng dịch tại cơ sở giáo dục là cần thiết, góp phần bảo vệ sức khỏe học sinh và cộng đồng.

Trước tình hình trên, thành phố Hà Nội đã triển khai chiến dịch “Vệ sinh môi trường, khử khuẩn phòng, chống dịch bệnh tay chân miệng trong trường học” trên địa bàn năm 2026 nhằm chủ động kiểm soát dịch, không để lây lan diện rộng; đồng thời nâng cao nhận thức cộng đồng. Hiện toàn thành phố có hơn 1.000 trường mầm non cùng nhiều nhóm trẻ gia đình. Đây là môi trường có nguy cơ cao lây lan dịch bệnh. Do đó, việc tăng cường vệ sinh, khử khuẩn tại các cơ sở này được xác định là giải pháp trọng tâm để ngăn ngừa bùng phát dịch.

Tăng cường biện pháp phòng dịch

Xác định trẻ dưới 5 tuổi có hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, là đối tượng dễ mắc bệnh, nhiều trường mầm non của Hà Nội đã chủ động các biện pháp phòng bệnh. Tại Trường Mầm non Ánh Sao (phường Nghĩa Đô), các biện pháp khử khuẩn, vệ sinh lớp học, dụng cụ học tập, đồ chơi hằng ngày của trẻ, lau sàn nhà... được tăng cường triển khai, đặc biệt là trong điều kiện thời tiết nóng ẩm. Bên cạnh đó, nhà trường thường xuyên tuyên truyền tới các phụ huynh các nội dung, kiến thức về phòng, chống dịch tay chân miệng và các dịch bệnh khác.

Cô giáo Vũ Ngọc Dự, Hiệu trưởng Trường Mầm non Ánh Sao cho biết, nhà trường đã yêu cầu các giáo viên lồng ghép nội dung phòng, chống dịch tay chân miệng vào các tiết học cho học sinh lớp lớn bằng phương pháp trực quan sinh động, dễ hiểu, dễ nhớ. Qua tương tác, các học sinh rất hào hứng và có thể nhận biết một số dấu hiệu của bệnh tay chân miệng, các biểu hiện, biện pháp phòng, chống như rửa tay đúng cách, sử dụng riêng các dụng cụ cá nhân khăn mặt, ca, cốc. Đồng thời, nhà trường còn tổ chức thông tin tuyên truyền trên zalo nhóm lớp, website... để các phụ huynh tiếp cận được thông tin và chủ động thực hiện các biện pháp phòng chống, dịch bệnh, bảo vệ sức khỏe cho các con và cộng đồng.

“Bên cạnh việc đẩy mạnh tuyên truyền, nhà trường đã chủ động trang bị đầy đủ cơ số thuốc cho phòng y tế theo đúng quy định, đặc biệt là dung dịch khử khuẩn Cloramin để thường xuyên vệ sinh, khử khuẩn lớp học và khu vui chơi. Các giáo viên kiểm tra sức khỏe của học sinh thường xuyên, nhắc nhở trẻ rửa tay trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và rửa tay vào các thời điểm thích hợp. Nhà trường chú trọng dinh dưỡng bữa ăn bán trú để tăng cường thể lực cho các con nhằm phòng, chống tốt dịch bệnh”, cô giáo Vũ Ngọc Dự chia sẻ.

Có 2 điểm trường nên việc quản lý và tổ chức các hoạt động gặp nhiều khó khăn, song, Trường Tiểu học Võ Thị Sáu (phường Cửa Nam) luôn chú trọng công tác giữ vệ sinh, phòng, chống dịch bệnh cho học sinh; đặc biệt là trong thời gian dịch tay chân miệng đang có dấu hiệu gia tăng. Theo cô giáo Nguyễn Thanh Hà, Phó Hiệu trưởng Trường Tiểu học Võ Thị Sáu, nhà trường đã tuyên truyền các biện pháp phòng, chống bệnh tay chân miệng cho toàn bộ cán bộ, giáo viên, nhân viên, học sinh và phụ huynh. Không chỉ là các nội dung về kiến thức phòng, chống, các giáo viên còn thường xuyên nhắc nhở học sinh, dần hình thành thói quen rửa tay đúng và đủ các bước sau khi tham gia các hoạt động vui chơi, học tập, trước khi ăn và sau khi đi vệ sinh.

“Trong đợt cao điểm phòng, chống dịch tay chân miệng, nhà trường đã tăng tần suất dọn vệ sinh. Mỗi ngày, giáo viên sẽ vệ sinh lớp học hai lần vào đầu giờ sáng và sau giờ các con ăn trưa. Còn ở sân trường và khu vực công cộng, các nhân viên sẽ lau dọn thường xuyên nhiều lần trong một ngày, đảm bảo sạch sẽ và an toàn”, cô giáo Nguyễn Thanh Hà cho biết thêm.

Hiện nay tại Việt Nam chưa có vaccine phòng bệnh cũng như thuốc điều trị đặc hiệu bệnh tay chân miệng. Để chủ động phòng bệnh, Thạc sĩ, bác sĩ Nguyễn Sỹ Đức (Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Nhi Hà Nội) khuyến cáo, người dân cần chủ động nhận biết dấu hiệu bệnh, thực hiện tốt vệ sinh cá nhân và đưa trẻ đi khám kịp thời khi có biểu hiện nghi ngờ. Người dân cần nghiêm túc thực hiện ăn chín, uống chín, sử dụng nước sạch, thường xuyên vệ sinh môi trường sống và các bề mặt tiếp xúc bằng xà phòng hoặc chất tẩy rửa thông thường.

Bên cạnh đó, người chăm sóc trẻ cần rửa tay bằng xà phòng trước khi ăn, sau khi đi vệ sinh và sau khi chăm sóc trẻ; đồng thời thu gom, xử lý chất thải đúng quy định để hạn chế lây nhiễm, không cho trẻ tiếp xúc với người bệnh hoặc nghi ngờ mắc bệnh. Khi phát hiện trẻ có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh, cha mẹ không nên đưa trẻ đến trường, nơi đông người. Đặc biệt, khi trẻ có biểu hiện sốt, nổi nốt phỏng ở lòng bàn tay, bàn chân hoặc trong miệng, gia đình cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám, điều trị kịp thời...