Hiện nay, toàn tỉnh có 1 Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, 12 trung tâm y tế khu vực thực hiện nhiệm vụ về công tác y tế dự phòng; 75 trạm y tế xã thực hiện công tác y tế dự phòng kết hợp khám, điều trị sức khỏe ban đầu cho nhân dân. Trong năm 2025, toàn tỉnh ghi nhận 11 ổ dịch, trong đó, 10 ổ dịch sởi, với 1.825 ca mắc và 1 ổ dịch tay chân miệng với 39 ca mắc. Các ổ dịch được khống chế kịp thời, hạn chế tối đa số ca mắc lan rộng ra cộng đồng. Công tác tiêm chủng mở rộng cũng đạt được những kết quả tích cực. Số trẻ dưới 1 tuổi được tiêm chủng đầy đủ đạt 96,7%; số trẻ dưới 1 tuổi được tiêm vắc xin phòng bệnh sởi đạt 92,8%. Trong năm, toàn tỉnh đã triển khai 2 chiến dịch tiêm vắc xin phòng bệnh sởi cho những đối tượng có nguy cơ, gồm nhóm trẻ từ 6 tháng đến 15 tuổi, tỷ lệ tiêm đạt từ 94,6% trở lên. Có 98,6% số trẻ 7 tuổi được tiêm vắc xin phòng bệnh Uốn ván - Bạch hầu.

Hoạt động hỗ trợ chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ được triển khai với nhiều giải pháp thiết thực. Trong đó phải kể đến hiệu quả từ dự án “Cải thiện sức khỏe bà mẹ và trẻ sơ sinh trong cộng đồng dân tộc thiểu số”, “Chăm sóc sức khỏe sinh sản, sức khỏe tình dục cho vị thành niên, thanh niên tại tỉnh Sơn La, giai đoạn 2021-2025”... Năm 2025, toàn tỉnh có 89,3% số phụ nữ sinh đẻ tại các cơ sở y tế; tỷ lệ trẻ dưới 5 tuổi suy dinh dưỡng thể nhẹ cân giảm còn 14,6%, thể thấp còi 25,3%, thể gầy còm còn 5,0%; trẻ từ 6-59 tháng được bổ sung vitamin A liều cao đạt 98,7%.

Bác sĩ Quàng Văn Hặc, Trưởng Trạm Y tế xã Chiềng Lao, thông tin: Trạm có 1 điểm trạm trung tâm và 2 điểm trạm vệ tinh, với 20 y, bác sĩ, nhân viên y tế. Hằng năm, Trạm đã tham mưu cho UBND xã ban hành các kế hoạch phòng chống bệnh truyền nhiễm; duy trì công tác kiểm tra, giám sát các dịch bệnh tại cộng đồng. Năm 2025, toàn xã có 130 ca mắc bệnh lây nhiễm rải rác như sởi, thủy đậu, tay chân miệng... đã kịp thời được điều trị, không để phát sinh thành ổ dịch; công tác tiêm chủng mở rộng, phòng, chống HIV/AIDS cũng được triển khai hiệu quả.

Do địa bàn rộng, nhiều bản vùng cao, vùng sâu, vùng xa, đi lại khó khăn, công tác phòng, chống dịch bệnh và tiêm chủng mở rộng trên địa bàn tỉnh vẫn còn gặp không ít hạn chế, tỷ lệ tiêm chủng một số nơi đạt thấp. Bên cạnh đó, nhân lực thực hiện công tác y tế dự phòng tại các cơ sở còn mỏng, kiêm nhiệm nhiều việc, năng lực chưa đồng đều; việc chuẩn bị giải thể trung tâm y tế khu vực bước đầu sẽ tạo ra một khoảng trống khi không còn đơn vị trung gian giám sát hỗ trợ kỹ thuật trạm y tế xã; công tác quản lý, bảo quản, điều phối vắc xin cũng gặp khó khăn... là những nguyên nhân gây ảnh hưởng lớn đến hiệu quả triển khai nhiệm vụ.

Bác sĩ CKII Lê Hồng Trường, Giám đốc Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, cho biết: Là đơn vị trực tiếp thực hiện công tác y tế dự phòng, Trung tâm tham mưu cho Sở Y tế và UBND tỉnh bố trí kinh phí cho hoạt động y tế dự phòng, ưu tiên đầu tư trang thiết bị, vật tư, hóa chất, sinh phẩm phục vụ phòng, chống dịch. Đề xuất chính sách thu hút, giữ chân cán bộ y tế dự phòng, nhất là tại vùng khó khăn. Sắp tới, sau khi giải thể các trung tâm y tế khu vực, đơn vị sẽ tham mưu bố trí ưu tiên các y, bác sĩ có trình độ chuyên môn sâu về công tác y tế dự phòng cho các trạm y tế xã, phường còn thiếu nhân lực; thành lập và duy trì các đội đáp ứng nhanh cấp tỉnh, khu vực sẵn sàng hỗ trợ các xã khi có dịch bệnh xảy ra.

Từng bước khắc phục những khó khăn trước mắt và lâu dài, ngành Y tế Sơn La đang nỗ lực chủ động các giải pháp cần thiết từ kiện toàn nhân lực đến đầu tư nguồn lực cho cơ sở, không ngừng củng cố vững chắc “lá chắn” y tế dự phòng, bảo vệ sức khỏe nhân dân từ sớm, từ xa, góp phần ổn định đời sống xã hội và thúc đẩy kinh tế địa phương ngày càng phát triển.