Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh Sơn La vừa phối hợp với Trường Cao đẳng Y tế Sơn La tổ chức Hội nghị truyền thông nâng cao nhận thức cho 100 sinh viên về tình hình HIV và các kiến thức cơ bản về HIV/AIDS. Em Vì Thị Bạch Trà, sinh viên ngành Điều dưỡng, cho biết: Trước đây, em ngại tiếp xúc với những người mắc bệnh HIV, vì sợ bị lây bệnh. Nhưng sau khi tham gia hội nghị truyền thông, em hiểu rõ hơn các biện pháp phòng tránh lây nhiễm, các phương pháp điều trị dự phòng và điều trị sau khi nhiễm, nên em không còn thấy sợ. Bản thân em sẽ thay đổi hành động, không xa lánh những người nhiễm bệnh; tuyên truyền người thân không kỳ thị người nhiễm bệnh.

Tại xã Chiềng Lao, toàn xã có 149 trường hợp nhiễm HIV, trong đó, 147 trường hợp đang điều trị methadone. Anh Quàng Văn Hặc, Trưởng Trạm Y tế xã, chia sẻ: Trạm thường xuyên phối hợp với các tổ chức đoàn thể xã tuyên truyền nâng cao nhận thức nhân dân về công tác phòng, chống HIV/AIDS, nhất là những người trong nhóm nguy cơ cao (vợ/chồng của người nhiễm HIV, nghiện chích ma túy...). Đẩy mạnh tư vấn, xét nghiệm HIV đối với các đối tượng có nguy cơ cao và phụ nữ mang thai. Từ đầu năm đến nay, trạm tư vấn cho 60 đối tượng phụ nữ mang thai đi xét nghiệm HIV.

Đến thời điểm này, toàn tỉnh có 4.877 trường hợp nhiễm HIV còn sống. Các trường hợp nhiễm HIV là do người nghiện ma túy dùng chung bơm kim tiêm, lây nhiễm qua đường tình dục hoặc lây từ mẹ sang con. Việc giảm thiểu lây nhiễm HIV còn gặp khó khăn, do các đối tượng còn tâm lý ngại đi xét nghiệm do mặc cảm, tự ti, sợ bị người thân, hàng xóm xa lánh. Cùng với đó, hàng nghìn trẻ em sống trong gia đình có người nhiễm HIV/AIDS, điều kiện sống khó khăn, khả năng dự phòng không cao. Tỷ lệ người nghiện tham gia điều trị nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc methadone còn thấp...

Chung tay phòng, chống HIV/AIDS, ngành Y tế tham mưu UBND tỉnh xây dựng, ban hành kế hoạch về công tác phòng chống HIV/AIDS trong tình hình mới. Tăng cường tuyên truyền gắn với chủ đề năm và theo tháng cao điểm, với nhiều hình thức, như: Mít tinh, diễu hành, hội thảo, hội nghị, phát tờ rơi, tuyên truyền trực quan bằng pa nô, áp phích; tổ chức các cuộc thi tìm hiểu về HIV/AIDS; truyền thông trực tiếp tại các buổi nói chuyện chuyên đề; thông qua nhóm tuyên truyền viên đồng đẳng khi triển khai các hoạt động can thiệp giảm tác hại. Chú trọng tuyên truyền việc điều trị thuốc kháng vi rút (ARV), điều trị methadone, tự nguyện xét nghiệm HIV... Từ đầu năm đến nay, hơn 117.000 lượt người được truyền thông trực tiếp về HIV/AIDS; 4.300 tin, bài truyền thông trên các phương tiện thông tin đại chúng.

Bác sỹ CK.II Nguyễn Tuấn Anh, Trưởng Khoa HIV/AIDS, Trung tâm Kiểm soát bệnh tật tỉnh, cho biết: Từ đầu năm đến nay, Trung tâm tổ chức 6 lớp tập huấn cho 200 cán bộ y tế xã, nhân viên y tế thôn bản, đồng đẳng viên về chương trình can thiệp giảm tác hại dự phòng lây nhiễm HIV, điều trị nghiện. Thực hiện hoạt động giám sát trọng điểm, Trung tâm lựa chọn 300 mẫu ngẫu nhiên thực hiện trên nhóm nam nghiện ma túy và tổ chức các đoàn công tác giám sát hỗ trợ chuyên môn các khu vực: Mường La, Mai Sơn, Mộc Châu, Thuận Châu và Sông Mã.

Công tác quản lý và chăm sóc hỗ trợ, điều trị toàn diện các trường hợp nhiễm HIV/AIDS được triển khai tích cực. Toàn tỉnh duy trì 14 phòng khám ngoại trú điều trị HIV bằng thuốc ARV; 37 cơ sở điều trị methadone; có 4.478 bệnh nhân đang được điều trị và quản lý tại các phòng khám ngoại trú. Có 789 người đang điều trị dự phòng trước phơi nhiễm HIV (PrEP); 712 người điều trị viêm gan C. Duy trì tư vấn xét nghiệm HIV tại các phòng tư vấn xét nghiệm HIV tự nguyện, tư vấn xét nghiệm HIV lưu động, tư vấn xét nghiệm HIV do nhóm không chuyên. Theo đó, trên 7.300 người được tư vấn, xét nghiệm, phát hiện 89 trường hợp dương tính và đã được tiếp cận các phương pháp điều trị HIV. Ngoài ra, 18.300 người được nhận bao cao su, hơn 50.800 người nhận bơm kim tiêm miễn phí, từ chương trình can thiệp giảm tác hại với hoạt động tiếp cận cộng đồng qua mạng lưới đồng đẳng viên.

Tỉnh Sơn La phấn đấu đạt mục tiêu 95% người nhiễm HIV biết tình trạng nhiễm HIV của bản thân; 95% người nhiễm HIV biết tình trạng nhiễm HIV được điều trị ARV; 95% người đang điều trị ARV có tải lượng vi rút dưới ngưỡng ức chế vào năm 2025 và hướng đến kết thúc AIDS vào năm 2030. Để đạt mục tiêu đặt ra, rất cần sự vào cuộc của các cấp, các ngành, địa phương, sự chung tay của cộng đồng xã hội.