Theo thống kê, từ năm 2024 đến nay, toàn tỉnh ghi nhận 6 trường hợp tử vong do bệnh dại; trên đàn vật nuôi phát hiện 10 ổ bệnh dại. Hơn 18.000 người phải tiêm vắc xin phòng dại sau khi bị chó, mèo cắn. Hiện toàn tỉnh có gần 180.000 con chó, mèo, chủ yếu được nuôi tại khu vực nông thôn, tỷ lệ tiêm phòng còn thấp; việc đăng ký, quản lý đàn vật nuôi ở một số nơi chưa đầy đủ, tình trạng chó thả rông, không rọ mõm khi đưa ra nơi công cộng vẫn còn, tiềm ẩn nguy cơ phát sinh và lây lan bệnh dại.

Bà Lê Thị Trang, Phó Chi cục trưởng Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản tỉnh, cho biết: Tiêm phòng vắc xin dại là giải pháp quan trọng để kiểm soát bệnh trên đàn chó, mèo và ngăn ngừa lây truyền sang người. Khi tỷ lệ tiêm phòng đạt từ 80% tổng đàn trở lên và được duy trì thường xuyên, nguy cơ lưu hành vi rút dại trong vật nuôi sẽ giảm đáng kể. Đây cũng là một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá, công nhận vùng an toàn dịch bệnh dại theo quy định.

Chủ động phòng, chống bệnh dại, từ đầu năm, Chi cục Chăn nuôi, Thú y và Thủy sản tỉnh đã phân bổ hơn 108.800 liều vắc xin cho các địa phương triển khai tiêm phòng. Đến nay, tỷ lệ tiêm đạt gần 60% kế hoạch. Đồng thời, lựa chọn phường Tô Hiệu làm điểm triển khai xây dựng vùng an toàn dịch bệnh dại, thực hiện quản lý 100% hộ nuôi chó, mèo; tỷ lệ tiêm phòng vắc xin dại đạt tối thiểu 80% tổng đàn thuộc diện tiêm phòng; tỷ lệ mẫu huyết thanh sau tiêm phòng có kháng thể bảo hộ đạt từ 70% trở lên. Trong thời gian tối thiểu 12 tháng trước thời điểm đăng ký công nhận vùng an toàn dịch bệnh, không phát sinh ổ dịch dại trên động vật và không có trường hợp người tử vong do bệnh dại có nguyên nhân từ động vật trên địa bàn.

Để hoàn thành các tiêu chí, phường Tô Hiệu đang tập trung rà soát, thống kê đàn chó, mèo, cập nhật tình hình tiêm phòng và đẩy mạnh tuyên truyền đến người dân. Bà Nguyễn Thị Kim Dung, cán bộ thú y phường, cho biết: Công tác tiêm phòng được tổ chức theo từng đợt, từng khu dân cư, kết hợp tuyên truyền qua hệ thống loa truyền thanh và các cuộc họp tổ dân phố. Cán bộ thú y thường xuyên theo dõi, giám sát tình hình dịch bệnh, vận động người dân không thả rông chó nơi công cộng; khi phát sinh nguy cơ, kịp thời báo cáo, xử lý theo quy định. Trong năm 2026, phường dự kiến lấy 81 mẫu huyết thanh để giám sát khả năng bảo hộ sau tiêm phòng, đánh giá mức độ đáp ứng miễn dịch của đàn chó, mèo. Đây là cơ sở để địa phương đánh giá hiệu quả tiêm phòng và hoàn thiện các tiêu chí xây dựng vùng an toàn dịch bệnh.

Cùng với sự vào cuộc của chính quyền và ngành chuyên môn, ý thức của người dân có vai trò quan trọng trong kiểm soát bệnh dại. Gia đình ông Vũ Kim Cương, tổ 1, phường Tô Hiệu, nuôi 2 con chó, đã chủ động thực hiện tiêm phòng định kỳ. Ông Cương chia sẻ: Trước đây, gia đình chưa thực sự chú ý đến việc tiêm phòng cho vật nuôi. Sau khi được cán bộ thú y tuyên truyền về mức độ nguy hiểm của bệnh dại, gia đình đã chủ động đưa chó đi tiêm phòng định kỳ, đồng thời quản lý, không để vật nuôi chạy rông, vừa bảo vệ gia đình mình, vừa bảo đảm an toàn cho những người xung quanh.

Mặc dù không thuộc diện làm điểm, phường Chiềng Sinh cũng đã chủ động triển khai phòng chống bệnh dại, đẩy mạnh tiêm phòng cho đàn chó, mèo trên địa bàn. Ông Lê Hồng Việt, Phó Chủ tịch UBND phường, thông tin: Trên địa bàn hiện có hơn 1.500 con chó, mèo. Phường tổ chức các đợt tiêm phòng tập trung theo từng khu dân cư, vận động người dân đưa vật nuôi đi tiêm đầy đủ và thực hiện các quy định về quản lý chó, mèo. Đến nay, tỷ lệ tiêm phòng đạt trên 57% tổng đàn.

Cùng với tiêm phòng và quản lý đàn chó, mèo, công tác giám sát bệnh dại cũng được tăng cường. Các trường hợp chó, mèo chết bất thường, có biểu hiện nghi mắc bệnh phải được theo dõi, báo cáo và lấy mẫu xét nghiệm theo quy định. Ngành Thú y phối hợp với ngành Y tế trao đổi thông tin về tình hình bệnh dại trên động vật và các trường hợp người bị chó, mèo cắn hoặc nghi phơi nhiễm, qua đó chủ động phát hiện, xử lý nguy cơ ngay từ cơ sở.

Xây dựng vùng an toàn dịch bệnh dại không chỉ là nâng tỷ lệ tiêm phòng mà còn đòi hỏi quản lý chặt đàn vật nuôi, kiểm soát chó thả rông, giám sát dịch bệnh và duy trì sự phối hợp thường xuyên giữa chính quyền, ngành nông nghiệp, ngành y tế và người dân. Từ mô hình tại phường Tô Hiệu, cùng với những giải pháp đang được triển khai tại các địa phương, tỉnh ta hướng tới kiểm soát bệnh dại chủ động, đồng bộ từ cơ sở, góp phần bảo vệ sức khỏe, tính mạng nhân dân.