Những ngày đầu tháng 8, chúng tôi có dịp cùng anh Hạng A Nênh, dân số viên Trạm Y tế xã Tà Xùa mang theo bình tiêm chủng, túi thuốc, tài liệu đến từng bản để tuyên truyền về y tế và chăm sóc sức khỏe bà mẹ, trẻ em... Vừa lái xe, anh Hạng A Nênh vừa chia sẻ: Toàn xã có 1.430 trẻ từ 0 đến 5 tuổi. Đây là lứa tuổi cần sự quan tâm, chăm sóc đặc biệt về thể chất và dinh dưỡng. Tuy nhiên, do áp lực mưu sinh cùng nhận thức chưa đầy đủ, nhiều gia đình chưa dành sự chăm lo đúng mức cho con trẻ. Bởi vậy, mỗi chuyến đi bản, chúng tôi thường mang theo đầy đủ trang thiết bị lưu động vừa làm nhiệm vụ chuyên môn, chủ động khám, tư vấn và cấp phát thuốc kịp thời cho các cháu có biểu hiện ho, sốt hay mệt mỏi, vừa tuyên truyền, hướng dẫn từng hộ dân biết cách chăm sóc sức khỏe cho trẻ.

Sau khi vượt qua những con dốc dựng đứng, đường đất lầy lội, dừng chân tại gia đình chị Hạng Thị Dung, bản Tà Xùa, anh Nênh tiến hành ngay công tác khám cơ bản, kiểm tra tai - mũi - họng cho con của chị Dung và hướng dẫn tận tình cách chăm sóc. Chị Dung nói: Tôi thường đi làm nương nên không có nhiều thời gian đưa con xuống trạm y tế. Hôm nay cán bộ y tế đến tận nơi khám bệnh, tư vấn cho tôi cách chăm sóc sức khỏe, bổ sung dinh dưỡng cho con, tôi cảm ơn nhiều lắm.

Trước đây, tỷ lệ trẻ em suy dinh dưỡng tại Tà Xùa duy trì ở mức khá cao. Nguyên nhân chủ yếu do tình trạng tảo hôn, nhiều thai phụ trẻ tuổi không đảm bảo sức khỏe thai kỳ, cùng với sự thiếu hụt kiến thức chăm sóc, nuôi dưỡng và còn tập quán sinh con tại nhà... Bác sĩ Hà Văn Biến, Giám đốc Trạm Y tế xã, thông tin: Xác định việc thay đổi nhận thức là giải pháp quan trọng để nâng cao chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em, Trạm đã phối hợp với các đoàn thể đẩy mạnh truyền thông giáo dục sức khỏe; tăng cường tuyên truyền về chăm sóc sức khỏe sinh sản, kế hoạch hóa gia đình cho phụ nữ mang thai và thanh thiếu niên. Đội ngũ nhân viên y tế kiên trì “đi từng ngõ, gõ từng nhà” vận động phụ nữ đi khám thai định kỳ, sinh con tại cơ sở y tế; hướng dẫn các bà mẹ cách nuôi con bằng sữa mẹ và đưa trẻ dưới 1 tuổi đi tiêm chủng đầy đủ, đúng lịch. Nhờ vậy, số trẻ suy dinh dưỡng cân nặng/chiều cao hiện nay của xã chỉ còn 9,3%, giảm 10% so với 3 năm trước.

Cùng với tuyên truyền, xã Tà Xùa còn triển khai hiệu quả các chương trình, dự án hỗ trợ về chăm sóc sức khỏe, duy trì hiệu quả mô hình chăm sóc dinh dưỡng 1.000 ngày đầu đời thuộc Tiểu dự án 3, Dự án 7, Chương trình MTQG 1719, tập trung vào hướng dẫn thực hành dinh dưỡng và tư vấn dinh dưỡng cho bà mẹ nuôi con nhỏ, người nuôi trẻ và bà mẹ mang thai; Dự án “Cải thiện sinh kế của các dân tộc thiểu số ở tỉnh Sơn La thông qua nông nghiệp và cải thiện dinh dưỡng” do Bộ Ngoại giao Nhật Bản (JMOFA) tài trợ thông qua Tổ chức Save the Children (SCI) triển khai trên địa bàn xã. Dự án 8 “Thực hiện bình đẳng giới và giải quyết những vấn đề cấp thiết đối với phụ nữ và trẻ em” thuộc Chương trình MTQG 1719 do Hội Liên hiệp Phụ nữ triển khai, duy trì tư vấn, cung cấp dịch vụ Dân số - KHHGĐ cho vị thành niên/thanh niên; duy trì các hoạt động can thiệp giảm thiểu tảo hôn và hôn nhân cận huyết thống, đã góp phần nâng cao nhận thức, xóa bỏ định kiến về giới, phòng chống tảo hôn và hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế gia đình.

Nhờ triển khai đồng bộ các giải pháp, chất lượng chăm sóc sức khỏe bà mẹ và trẻ em trên địa bàn xã từng bước được nâng lên. Hiện nay, tỷ lệ phụ nữ sinh con được khám thai đủ ba kỳ và có nhân viên y tế hỗ trợ đạt 100%; trên 97% trẻ từ 6 đến 36 tháng tuổi được uống vitamin A đầy đủ; 93,7% trẻ dưới 5 tuổi được cân; 100% số học sinh của 7/7 trường trên địa bàn được khám sức khỏe học đường; 100% số học sinh tiểu học được uống thuốc tẩy giun; 56% trẻ dưới 1 tuổi được tiêm vắc xin phòng bệnh sởi; 55% trẻ sơ sinh được tiêm vắc xin viêm gan B trong 24 giờ đầu sau sinh; 44,91% trẻ được tiêm vắc xin BCG; 72% trẻ tiêm vắc xin DPT-VGB-HIP...

Với sự nỗ lực của cán bộ y tế trực tiếp đến nhà dân tuyên truyền, cùng với sự hỗ trợ từ các chương trình, dự án đã và đang góp phần quan trọng làm thay đổi nhận thức của bà con xã Tà Xùa về chăm sóc sức khỏe sinh sản, dinh dưỡng cho trẻ em và chú trọng đến việc tiếp cận các dịch vụ y tế. Qua đó, tạo cơ sở và nền tảng vững chắc để địa phương thực hiện mục tiêu nâng cao tầm vóc, thể lực và chất lượng cuộc sống cho thế hệ tương lai nơi vùng cao.