Anh Vì Văn Sướng, Trưởng bản Trạm Hốc, xã Yên Sơn chia sẻ: Có hệ thống đèn năng lượng mặt trời, người dân chúng tôi rất vui, bà con và các cháu học sinh đi lại ban đêm rất an toàn, an ninh trật tự được giữ vững. Bản đã giao từng cụm dân cư tự quản lý, bảo vệ và định kỳ vệ sinh các cột đèn để sử dụng được lâu bền.

Cùng với nhân dân bản Trạm Hốc, trước thềm năm học mới, niềm vui đã đến với cô và trò điểm trường mầm non Tràng Nặm, Trường Mầm non Hoa Ban, xã Yên Sơn, khi điểm trường trị giá hơn 1 tỷ đồng được đưa vào sử dụng, gồm 2 phòng học kiên cố, 1 phòng công vụ và sân bê tông, do cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Chiềng On kết nối với các nhà tài trợ xây dựng. Cô giáo Đỗ Thị Thúy Hà, Hiệu trưởng nhà trường, xúc động nói: Trước đây, lớp học còn tạm bợ nên việc dạy học, chăm sóc các cháu gặp nhiều khó khăn. Có điểm trường mới khang trang, kiên cố, cô trò rất phấn khởi. Đây là động lực để giáo viên yên tâm bám trường, nuôi dạy, chăm sóc các con tốt hơn.

Thượng tá Hà Văn Chinh, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Chiềng On, cho biết: Xã Yên Sơn có trên 15 km đường biên giới giáp nước bạn Lào, với 15 bản, dân số trên 12.600 nhân khẩu. Trong tháng 7 vừa qua, Đồn Biên phòng đã kết nối các nhà tài trợ triển khai hai mô hình “Thắp sáng vùng biên” và “Trường học yêu thương - Nâng bước em tới trường”. Bằng hình thức xã hội hóa, đơn vị tích cực kết nối, huy động nguồn lực xây dựng các công trình dân sinh thiết thực, góp phần cải thiện điều kiện sinh hoạt, học tập của nhân dân, giúp bà con yên tâm gắn bó với bản làng, cùng lực lượng biên phòng bảo vệ vững chắc biên cương.

Cùng với những công trình dân sinh, những người lính quân hàm xanh còn cùng đồng bào tìm hướng phát triển sản xuất, tạo sinh kế lâu dài. Minh chứng rõ nhất là ở xã Xuân Nha, trên những sườn đồi biên giới những năm gần đây được phủ màu xanh của những vườn mắc ca, mở thêm kỳ vọng về hướng phát triển kinh tế mới. Hành trình này bắt đầu từ năm 2018, Bộ đội Biên phòng tỉnh đã trồng thử nghiệm hơn 1 ha cây mắc ca tại bản Thắm Tôn. Việc triển khai loại cây trồng mới này cũng gặp khó do tập quán sản xuất còn hạn chế, ban đầu nhiều hộ lúng túng trong chăm sóc, phòng trừ sâu bệnh. Cán bộ, chiến sĩ Đồn Biên phòng Chiềng Sơn lại xuống bản, đến tận vườn “cầm tay chỉ việc”, hướng dẫn bà con từ đào hố, bón phân đến tỉa cành, chăm sóc cây. Đến nay, diện tích trồng thử nghiệm đã cho thu hoạch ổn định, mang lại hiệu quả kinh tế cao. Trung tá Vũ Triết Học, Chính trị viên Đồn Biên phòng Chiềng Sơn, cho biết: Đơn vị cử cán bộ trực tiếp hướng dẫn bà con kỹ thuật, đồng thời phối hợp với địa phương và ngành chuyên môn tổ chức tập huấn ngay tại vườn. Mục tiêu là giúp người dân nắm được quy trình chăm sóc, để cây sinh trưởng tốt và mô hình thực sự mang lại hiệu quả lâu dài.

Sự đồng hành của Bộ đội Biên phòng đã từng bước xóa bỏ thói quen canh tác cũ, mở ra hướng thoát nghèo hiệu quả. Ông Lường Văn Ngự, Bí thư Chi bộ, Trưởng bản Thắm Tôn, chia sẻ: Được Đồn Biên phòng Chiềng Sơn hỗ trợ cây giống mắc ca và hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc cây, bà con rất phấn khởi. Hiện nay, diện tích cây mắc ca của bản đã bắt đầu cho thu hoạch ổn định, mỗi vụ từ 3 đến 4 tấn quả tươi, được các HTX và thương lái đến thu mua tận nơi, với giá từ 70.000 - 80.000 đồng/kg, mang lại nguồn thu nhập hàng chục triệu đồng mỗi hộ. Bản sẽ tiếp tục vận động nhân dân nhân rộng mô hình, chuyển đổi diện tích đất kém hiệu quả sang trồng mắc ca.

Từ kết quả bước đầu, Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh phối hợp với Hiệp hội Mắc ca Sơn La triển khai 3 mô hình “Vườn cây mắc ca” tại các xã Xuân Nha, Mường Lạn và Mường Lèo, với 3.000 cây giống. Riêng tại bản Thắm Tôn, Đồn Biên phòng Chiềng Sơn tiếp nhận 1.500 cây, triển khai trồng 2,5 ha làm mô hình điểm để nhân dân học tập, từng bước nhân rộng.

Những ánh đèn năng lượng sáng rực trên bản làng vùng biên giới hay màu xanh bạt ngàn của những đồi mắc ca là những minh chứng cho hành trình mang niềm vui đến với các bản làng vùng biên giới. Khẳng định lại quá trình này, đại tá Vũ Đức Tú, Phó Chính ủy Bộ đội Biên phòng tỉnh, cho biết: Từ năm 2025 đến nay, Bộ đội Biên phòng Sơn La đã triển khai đồng bộ 8 mô hình dân vận như “Biên cương trong em”, “Chia sẻ yêu thương, biên cương gắn kết”, đặc biệt là mô hình “Thắp sáng vùng biên” đã mang lại hiệu quả thiết thực. Đơn vị tích cực huy động các nguồn lực xã hội hóa, lắp đặt và đưa vào sử dụng hơn 5.000 bóng đèn năng lượng mặt trời, thắp sáng trên 200 bản vùng cao tại các xã biên giới trong toàn tỉnh.

Đại tá Vũ Đức Tú nhấn mạnh: Chúng tôi xác định, chăm lo đời sống nhân dân, cải thiện diện mạo bản làng chính là gốc rễ để xây dựng “thế trận lòng dân”, góp phần bảo vệ vững chắc chủ quyền lãnh thổ và xây dựng tuyến biên giới ngày càng phát triển.