Giúp dân no cái bụng, sáng con đường

Đến xã biên giới Lóng Phiêng những ngày này, trên các triền đồi người dân đang tất bật vào mùa thu hoạch mận hậu, đó là thành quả từ sự nỗ lực của quân và dân nơi đây trong phát triển kinh tế. Dẫn chúng tôi thăm các mô hình kinh tế của người dân, Đại úy Vàng A Nu, Đội trưởng Đội vận động quần chúng, Đồn Biên phòng Chiềng Tương, chia sẻ: Đơn vị đứng chân và quản lý địa bàn xã Lóng Phiêng, rộng hơn 147 km², có 19 bản, chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số. Trước đây, do địa hình chia cắt, khí hậu khắc nghiệt và thiếu nước, bà con chỉ độc canh cây ngô, cây sắn trên nương dốc nên tỷ lệ nghèo đói luôn ở mức cao.

Với phương châm “ba bám, bốn cùng”, đơn vị đã huy động mọi nguồn lực triển khai nhiều mô hình hỗ trợ nhân dân phát triển kinh tế, trực tiếp hỗ trợ cây giống, phân bón, ngày công và hướng dẫn kỹ thuật giúp bà con mạnh dạn chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi. Từ năm 2017 đơn vị đã xây dựng mô hình trồng cây ăn quả, lựa chọn 5 hộ dân tại bản Pa Kha I tham gia trồng 4,7 ha, với tổng kinh phí hỗ trợ trên 200 triệu đồng, mua giống cây, phân bón, hỗ trợ ngày công, tập huấn kỹ thuật trồng, chăm sóc. Mô hình cây ăn quả đã đem lại hiệu quả, nâng cao thu nhập cho các hộ và trở thành điểm đến tham quan, học tập của nhân dân trong khu vực.

Đứng giữa vườn mận 1 ha đang vào mùa thu hoạch, anh Phàng Lao Lang ở bản Pa Kha I không giấu nổi niềm hạnh phúc khi nghĩ về chặng đường vượt khó của gia đình. Với anh, năng suất 12 - 13 tấn quả, mang lại nguồn thu nhập hơn 100 triệu đồng mỗi năm không chỉ là những con số, mà chính là chiếc phao cứu sinh giúp gia đình anh thực sự thoát nghèo. Nhìn những cành mận trĩu quả, người nông dân vùng biên này luôn cảm nhận sâu sắc sự đồng hành của những người lính mang quân hàm xanh. Anh tự hào và biết ơn bộ đội Chiềng Tương, những người đã không quản ngại nắng mưa, cầm tay chỉ việc từ những ngày đầu bỡ ngỡ, và sát cánh cùng anh cho đến ngày quả ngọt về tay.

Bản Pa Kha I hiện có 146 hộ, nhưng nhờ sự chuyển đổi mạnh mẽ, số hộ nghèo đã giảm xuống còn 26 và hộ cận nghèo là 30 hộ. Chứng kiến sự thay đổi từng ngày của quê hương, ông Giàng A Tư, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng bản Pa Kha I, không giấu được sự xúc động và tự hào. Trong tâm thức của người đứng đầu bản, sự hồi sinh của vùng đất này gắn liền với hình ảnh những người lính mang quân hàm xanh Đồn Biên phòng Chiềng Tương. Ông cảm nhận sâu sắc rằng, chính sự tận tụy của bộ đội từ việc cấp cây, con giống, hướng dẫn kỹ thuật cho đến những ngày công đổ giọt mồ hôi giúp dân thu hoạch nông sản đã tiếp thêm sự tự tin cho đồng bào. Nhờ điểm tựa vững chắc ấy, bà con mới mạnh dạn dứt bỏ cây ngô, cây sắn để phủ xanh đồi dốc bằng mận, nhãn, chanh leo và phát triển chăn nuôi, mở ra một trang mới ấm no hơn cho bản làng.

Không chỉ giúp dân no cái bụng, người lính biên phòng còn thắp sáng những bản làng bằng mô hình “Ánh sáng vùng biên”. Ánh đèn năng lượng mặt trời không chỉ làm sáng những con đường nội bản gồ ghề, mà còn làm rạng ngời nhận thức của người dân trong việc bài trừ hủ tục, gìn giữ nét đẹp văn hóa cha ông. Hay như mô hình “Hũ gạo tiết kiệm”, gom góp từng vốc gạo từ khẩu phần ăn của chiến sĩ để có hơn 300 kg mỗi năm, kịp thời trao đến tận tay những  hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trong mùa giáp hạt, góp phần thắt chặt tình đoàn kết quân dân nơi biên cương.

Gieo mầm no ấm nơi biên cương

Rời Lóng Phiêng, chúng tôi vượt những con đèo uốn lượn để đến với xã biên giới Lóng Sập -  địa bàn còn nhiều khó khăn với gần 1.300 hộ nghèo, chiếm 56,3% dân số. Đây là bài toán hóc búa đối với chính quyền địa phương trong công tác xóa nghèo bền vững.

Xác định nút thắt trong công tác xóa nghèo tại Lóng Sập là tập quán canh tác lạc hậu, Thượng tá Trần Nam Hưng, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Lóng Sập đã chỉ đạo đơn vị cử lực lượng cắm bản tại các địa bàn trọng điểm Phiêng Cài, Buốn, Pha Đón để trực tiếp chuyển giao khoa học kỹ thuật cho nhân dân. Đánh giá về chặng đường 5 năm qua, Thượng tá Hưng khẳng định, hiệu quả từ các mô hình cây ăn quả, thâm canh chè và nhân rộng tổng đàn gia súc chính là minh chứng cho hướng đi đúng đắn của đơn vị. Thành công này đúc kết một bài học sâu sắc, đó chính công tác vận động quần chúng chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi người lính chủ động đưa tri thức khoa học đến với người dân, khơi dậy tinh thần tự lực để đồng bào vươn lên thoát nghèo bền vững.

Đánh giá về những đóng góp của lực lượng biên phòng đối với sự phát triển của địa bàn, đồng chí Trần Văn Sơn, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Hội đồng nhân dân xã Lóng Sập khẳng định: Sự đồng hành của Bộ đội Biên phòng có ý nghĩa rất quan trọng đối với địa phương. Các đồng chí đã tích cực giúp nhân dân xóa đói giảm nghèo, chuyển đổi cơ cấu cây trồng vật nuôi, đồng thời phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền xã củng cố hệ thống chính trị cơ sở, giữ vững an ninh trật tự. Nhờ đó, niềm tin của quần chúng nhân dân vào Đảng, Nhà nước và Quân đội ngày càng được thắt chặt, tạo sự đồng thuận cao trong phát triển kinh tế - xã hội của địa phương.

Lóng Phiêng và Lóng Sập chỉ là hai trong số các xã biên giới đang nhận được sự hỗ trợ hiệu quả từ Bộ đội Biên phòng. Giai đoạn 2020 - 2025, Bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La đã huy động trên 30 tỷ đồng để triển khai nhiều mô hình sinh kế thiết thực, tiêu biểu như: trồng 2,6 ha chanh leo tại Lóng Sập, 4,7 ha mận hậu tại Chiềng Tương và hơn 3.000 cây mắc ca tại các xã Xuân Nha, Mường Lạn, Mường Lèo; đồng thời trao tặng hơn 300 con gia súc giống cho các hộ nghèo hai bên biên giới. Bên cạnh hỗ trợ phát triển kinh tế, các đơn vị còn thực hiện tốt công tác an sinh xã hội khi duy trì trợ giúp thường xuyên cho hơn 60 học sinh hoàn cảnh khó khăn và hỗ trợ trên 5,2 tấn gạo từ mô hình “Hũ gạo tiết kiệm”. Đặc biệt, lực lượng biên phòng tỉnh đã phối hợp chặt chẽ với địa phương duy trì hơn 4.200 hộ và trên 17.300 cá nhân tham gia tự quản hơn 274 km đường biên giới, góp phần củng cố vững chắc “thế trận lòng dân” nơi phên dậu Tổ quốc.

Nhìn về chặng đường phía trước, Đại tá Nguyễn Danh Tuệ, Phó Chỉ huy trưởng kiêm Tham mưu trưởng Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh Sơn La luôn trăn trở về một sinh kế bền vững cho đồng bào vùng cao. Định hướng nhiệm vụ thời gian tới, ông khẳng định đơn vị sẽ tập trung rà soát nhu cầu thực tế của từng bản để tham mưu nhân rộng các mô hình kinh tế phù hợp. Trong đó, nút thắt cốt lõi là tăng cường cán bộ kỹ thuật bám địa bàn, hướng dẫn bà con áp dụng khoa học công nghệ vào sản xuất. Đặc biệt, giải pháp căn cơ được Bộ Chỉ huy quan tâm là đẩy mạnh liên kết với các doanh nghiệp để khơi thông đầu ra ổn định cho nông sản, giúp đồng bào vùng biên bứt phá và thoát nghèo bền vững.

Với sự đồng hành của Bộ đội Biên phòng bằng các mô hình phát triển kinh tế, đã giúp đồng bào vùng biên giới thay đổi tư duy sản xuất, nâng cao thu nhập, góp phần củng cố vững chắc “thế trận lòng dân” nơi phên dậu Tổ quốc, bảo vệ vẹn toàn chủ quyền an ninh biên giới quốc gia.