Duy trì các nông sản chủ lực, xã Sông Mã đã xây dựng kế hoạch phát triển sản phẩm OCOP, tích cực kết nối các chủ thể tham gia quảng bá nông sản tại các hội chợ, sự kiện lễ hội lớn trên địa bàn. Tuyên truyền, vận động các hộ kinh doanh, HTX chú trọng duy trì chất lượng sản phẩm, nhất là những sản phẩm nông sản đã có thương hiệu. Đến nay, toàn xã có 7 sản phẩm nông sản được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao, gồm: Bánh dày Mỹ Duyên, rêu xào khô Kim Cương, gạo nếp tan Lương, nho hạ đen, xoài sấy dẻo, mật ong Quyết Thắng và thịt trâu hun khói.

Sản phẩm nho hạ đen Sông Mã là một trong những nông sản tiêu biểu của địa phương, được người tiêu dùng đánh giá cao. Ông Trần Ngọc Vượng, Giám đốc Công ty TNHH Nông lâm nghiệp Sông Mã, cho biết: Năm 2020, Công ty nghiên cứu, đầu tư nhà lưới triển khai mô hình thử nghiệm trồng 1 ha nho hạ đen tại bản Quyết Tiến, xã Sông Mã. Với việc tuân thủ nghiêm ngặt quy trình canh tác VietGAP, cùng sự hỗ trợ tích cực từ chính quyền địa phương trong việc xây dựng thương hiệu và tem nhãn, sản phẩm nho hạ đen của Công ty được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao vào năm 2023. Hiện nay, với 1,2 ha trồng nho hạ đen, sản lượng đạt trung bình 3 tấn/năm, giá bán từ 80.000 - 100.000 đồng/kg, chủ yếu được bán và tiêu thụ trên địa bàn và trong tỉnh.

Khai thác lợi thế từ vùng nhãn hơn 1.000 ha, HTX Nuôi ong mật Sông Mã phát triển thành công sản phẩm mật ong Quyết Thắng theo mô hình kinh tế tuần hoàn bền vững. Bà Nguyễn Thu Trang, Phó Giám đốc HTX nuôi ong mật Sông Mã, chia sẻ: Mô hình kinh tế tuần hoàn kết hợp giữa trồng, chăm sóc cây nhãn và khai thác mật ong hoa nhãn giúp các hộ thành viên đa dạng hóa sản phẩm, nâng cao giá trị canh tác trên cùng một diện tích. Những năm qua, HTX chú trọng chuẩn hóa quy trình sản xuất, đầu tư xây dựng thương hiệu với bao bì, nhãn mác cho sản phẩm. Năm 2023, sản phẩm mật ong Quyết Thắng được vinh danh là sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu. Mới đây, được công nhận là sản phẩm OCOP 4 sao, khẳng định uy tín, chất lượng sản phẩm. Hiện nay, mật ong của HTX có sản lượng trung bình đạt 100 tấn/năm, cung cấp cho các thương lái và bán trên các sàn thương mại điện tử vươn đến khách hàng toàn quốc.

Bên cạnh đó, sản phẩm rêu khô xào Kim Cương là món ăn truyền thống mang đậm bản sắc của đồng bào dân tộc Thái tại xã Sông Mã, nay đã được hộ kinh doanh phát triển thành sản vật độc đáo. Hộ kinh doanh Tòng Thị Kim Cương, tổ 9, chia sẻ: Với ý tưởng bảo tồn và quảng bá ẩm thực dân tộc, tôi đã nghiên cứu và phát triển thành công sản phẩm rêu xào khô. Nguyên liệu chính là rêu đá tự nhiên khai thác từ sông suối, sau khi làm sạch và phơi khô được xào cùng các gia vị đặc trưng như mắc khén, tỏi, tạo nên hương vị bùi ngậy, giòn dai hấp dẫn. Sản phẩm rêu khô Kim Cương chế biến theo quy trình chuẩn, đóng gói với đầy đủ tem mác và thông tin ngày sản xuất minh bạch. Cuối năm 2024, sản phẩm chính thức được công nhận đạt chuẩn OCOP 3 sao.

Phát huy và nâng cao thương hiệu các sản phẩm OCOP là đòn bẩy quan trọng trong lộ trình tái cơ cấu ngành nông nghiệp địa phương. Thời gian tới, xã Sông Mã tiếp tục hỗ trợ các chủ thể ứng dụng công nghệ cao vào sản xuất, đẩy mạnh chuyển đổi số trong quảng bá thương mại điện tử; đồng thời, chú trọng xây dựng các vùng nguyên liệu đạt chuẩn, phát huy tối đa lợi thế đặc thù vùng miền để nâng cao giá trị sản phẩm OCOP, góp phần gia tăng giá trị kinh tế, nâng cao thu nhập cho nhân dân.

Hành trình nâng tầm nông sản tại xã Sông Mã không chỉ dừng lại ở những chứng nhận OCOP, quan trọng hơn là sự thay đổi tư duy sản xuất của người nông dân và các hợp tác xã. Với định hướng đúng đắn từ chính quyền trong việc ứng dụng công nghệ cao và đẩy mạnh chuyển đổi số, các sản phẩm đặc trưng của Sông Mã chắc chắn còn vươn xa, góp phần cải thiện sinh kế và thúc đẩy kinh tế - xã hội địa phương phát triển.