Sơn La hiện có khoảng 44.000 ha cà phê; sản lượng cà phê nhân năm 2026 ước đạt hơn 50.000 tấn. Cùng với mở rộng, nâng cao chất lượng vùng nguyên liệu, tỉnh đang định hướng phát triển ngành cà phê theo hướng tái canh, chế biến sâu, chuyển đổi số, truy xuất nguồn gốc và mở rộng thị trường. Đây là điều kiện thuận lợi để các doanh nghiệp tiếp tục đầu tư, hình thành chuỗi liên kết từ sản xuất, thu mua đến chế biến và tiêu thụ sản phẩm.

Năm 2018, Công ty cổ phần Phúc Sinh Sơn La đưa vào hoạt động nhà máy chế biến cà phê tại bản Mạt, xã Chiềng Mung, với tổng vốn đầu tư ban đầu trên 100 tỷ đồng. Từ cơ sở chế biến ban đầu, doanh nghiệp từng bước đầu tư công nghệ, mở rộng vùng nguyên liệu, xây dựng chuỗi liên kết với người trồng cà phê.

Ông Vũ Việt Thắng, Tổng Giám đốc Công ty cổ phần Phúc Sinh Sơn La, cho biết: Đến nay, Công ty đã liên kết với hơn 2.000 nông hộ, xây dựng vùng nguyên liệu trên 3.000 ha. Diện tích cà phê đạt các chứng nhận quốc tế, như Rainforest Alliance, 4C tiếp tục được mở rộng, góp phần hình thành vùng sản xuất có kiểm soát, nâng cao chất lượng, khả năng truy xuất nguồn gốc sản phẩm.

Một trong những khâu được doanh nghiệp chú trọng là số hóa vùng nguyên liệu. Các vườn cà phê của hộ liên kết được xác định tọa độ; thông tin về quá trình sản xuất được cập nhật, quản lý từ sổ tay nông hộ điện tử đến hệ thống kho bãi. Việc chuẩn hóa dữ liệu giúp doanh nghiệp theo dõi vùng trồng, kiểm soát quy trình sản xuất và đáp ứng ngày càng tốt hơn yêu cầu về minh bạch, truy xuất nguồn gốc của thị trường. Hiện nay, cà phê nhân và trà Cascara của Công ty được xuất khẩu tới nhiều thị trường, trong đó có EU, Hoa Kỳ, khu vực Bắc Mỹ và Trung Đông.

Cùng với việc chuẩn hóa vùng nguyên liệu, Công ty đang thử nghiệm mô hình sản xuất cà phê hữu cơ quy mô 12 ha. Anh Cà Văn Phương, phụ trách vườn mẫu của Công ty, cho biết: Đơn vị áp dụng nghiêm ngặt quy trình canh tác theo nguyên tắc "5 không", tuyệt đối không dùng giống biến đổi gen, chất kích thích sinh trưởng hay chất bảo quản để bảo vệ đất và nguồn nước. Đây sẽ là cơ sở thực tiễn để đánh giá hiệu quả, từ đó hướng dẫn bà con thay đổi thói quen canh tác, nâng cao giá trị hạt cà phê.

Liên kết giữa doanh nghiệp và nông dân đang tạo nền tảng ổn định cho vùng nguyên liệu. Anh Lò Văn Ban, bản Khoáng Biên, xã Chiềng Mai, chia sẻ: Tham gia liên kết, gia đình được Công ty hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc cây cà phê, nhờ đó năng suất, chất lượng sản phẩm được nâng lên. Cà phê sau thu hoạch được doanh nghiệp thu mua, giúp gia đình yên tâm đầu tư chăm sóc, duy trì diện tích và gắn bó lâu dài với cây cà phê.

Từ vùng nguyên liệu, Công ty tiếp tục đầu tư khâu chế biến, nhằm gia tăng giá trị sản phẩm. Dây chuyền chế biến ướt nhập khẩu từ Tập đoàn Penagos, Colombia, được nâng cấp, góp phần nâng công suất, chất lượng chế biến. Doanh nghiệp đồng thời áp dụng mô hình kinh tế tuần hoàn, đầu tư dây chuyền sản xuất trà Cascara công suất 10 tấn quả/ngày, tận dụng phần vỏ quả cà phê để sản xuất sản phẩm mới. Cách làm này, vừa nâng giá trị nguyên liệu, vừa giảm lượng phụ phẩm phát sinh trong quá trình chế biến.

Cùng với đó, hệ thống xử lý nước thải của nhà máy có công suất 200 m³/ngày, đêm được duy trì vận hành, phục vụ xử lý nước thải trong quá trình sản xuất. Việc đầu tư đồng bộ từ chế biến, tận dụng phụ phẩm đến xử lý chất thải từng bước hướng hoạt động của nhà máy tiết kiệm nguyên liệu, giảm tác động đến môi trường và nâng cao hiệu quả sản xuất.

Từ khi thành lập đến nay, doanh thu Công ty cổ phần Phúc Sinh Sơn La đạt khoảng 700 tỷ đồng, nộp ngân sách địa phương 2,5 tỷ đồng. Niên vụ 2025-2026, doanh nghiệp thu mua, chế biến khoảng 5.000 tấn cà phê nhân. Mùa vụ 2026-2027, Công ty đặt mục tiêu tăng doanh thu khoảng 25%, tiếp tục mở rộng vùng nguyên liệu liên kết tại các địa phương trong tỉnh, nâng cao sản lượng thu mua, chế biến.

Để thực hiện mục tiêu này, doanh nghiệp tiếp tục đầu tư máy móc, thiết bị và hoàn thiện công nghệ chế biến; ứng dụng các giải pháp kiểm soát nhiệt độ, kiểm soát quá trình lên men tự nhiên, lọc nước công nghiệp, cân định lượng tự động, số hóa quản lý kho và logistics. Đây là những khâu có vai trò quan trọng trong việc kiểm soát chất lượng đồng đều giữa các lô sản phẩm, giảm chi phí vận hành, đáp ứng các yêu cầu ngày càng cao của thị trường xuất khẩu.

Hướng tới Lễ hội Cà phê Sơn La lần thứ II năm 2026, Công ty đang chuẩn bị không gian giới thiệu các sản phẩm cà phê Arabica Sơn La, gắn sản phẩm với câu chuyện vùng nguyên liệu, người trồng và quy trình sản xuất, chế biến. Lễ hội năm nay có chủ đề “Arabica Sơn La - Vươn tầm thế giới”, diễn ra từ ngày 10 đến 13/10/2026; trong chuỗi hoạt động có hội chợ triển lãm, hội thảo, kết nối giao thương, Cuộc thi Arabica Sơn La Master Cup và chương trình trải nghiệm “Coffee Farm Experience-Hành trình từ nông trại đến tách cà phê”.

Dịp này, doanh nghiệp điểm nhấn với Khu trải nghiệm Phúc Sinh Mountain Hill - nơi du khách khám phá trọn vẹn hành trình của hạt cà phê từ vùng trồng, khâu thu hái, sơ chế, chế biến cho đến khi thành phẩm trên tách cà phê thưởng thức. Thông qua đó, đơn vị kỳ vọng tăng cường kết nối với đối tác, khách hàng, quảng bá thương hiệu và mở rộng thị trường tiêu thụ.

Bằng việc chuẩn hóa vùng trồng, đẩy mạnh chế biến sâu và mở rộng thị trường tiêu thụ, Công ty cổ phần Phúc Sinh Sơn La góp phần nâng cao giá trị hạt cà phê địa phương. Những nỗ lực đã góp phần bảo đảm đầu ra bền vững, tăng thu nhập cho người trồng, tạo động lực bứt phá cho ngành hàng cà phê Sơn La.