Sơn La đã chú trọng đầu tư phát triển nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao. Nhiều kết quả nghiên cứu, ứng dụng, chuyển giao đã đáp ứng yêu cầu thực tiễn đặt ra, làm cơ sở cho việc định hướng phát triển kinh tế - xã hội, phục vụ sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp và khai thác tiềm năng, lợi thế về khí hậu, đất đai. Trong đó, việc ứng dụng khoa học công nghệ phục vụ sản xuất tại Sơn La có nhiều bước tiến khả quan, tạo động lực thúc đẩy nông nghiệp phát triển.

Bà Cầm Thị Phong, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, cho biết: Bám sát kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của tỉnh, hàng năm, sở đã thành lập Hội đồng cơ sở xác định nhiệm vụ khoa học và công nghệ đặt hàng trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn lựa chọn những đề tài, dự án có tính khả thi cao, nội dung thực hiện sát với yêu cầu sản xuất và đời sống, có tính mới, sáng tạo và tính khoa học; các sản phẩm tạo ra có khả năng ứng dụng vào thực tế, có địa chỉ, địa bàn ứng dụng cụ thể.

Đồng thời, tỉnh ưu tiên hỗ trợ doanh nghiệp, HTX nghiên cứu, ứng dụng chuyển giao công nghệ, công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp và xây dựng thương hiệu sản phẩm; xây dựng mô hình sản xuất nông lâm nghiệp thủy sản theo VietGAP, GlobalGAP; sản xuất nông nghiệp hữu cơ, tạo ra sản phẩm nông sản có chất lượng cao phục vụ thị trường trong nước và xuất khẩu.

Giai đoạn 2021-2024, trên cơ sở đề xuất của các huyện, thành phố, các viện nghiên cứu, trường đại học, Hội đồng thi đua cấp cơ sở đề xuất đặt hàng 59 nhiệm vụ khoa học công nghệ. Trong đó, đề xuất nghiên cứu, thử nghiệm nhiều loại cây trồng mới có năng suất, chất lượng, hiệu quả kinh tế cao trong lĩnh vực nông nghiệp. Nổi bật là tuyển chọn và nhân giống một số giống Đào Úc nhập nội; ứng dụng biện pháp kỹ thuật ra hoa trái vụ cho một số giống nhãn; một số biện pháp kỹ thuật nâng cao năng suất, chất lượng cà phê Sơn La phục vụ xuất khẩu; xây dựng mô hình trồng thử nghiệm lan kim tuyến dưới tán rừng phục vụ sản xuất hàng hóa; nghiên cứu phát triển cây thanh mai quả to theo hướng thương phẩm; nghiên cứu phát triển sản xuất, sơ chế một số cây dược liệu bản địa…

Hiện nay, việc ứng dụng công nghệ cao, công nghệ sinh học trong lĩnh vực nông nghiệp và phát triển nông thôn trên địa bàn tỉnh đạt được những thành tựu quan trọng, như: Ứng dụng công nghệ gen, công nghệ invitro; công nghệ vi sinh, trong chọn tạo, nhân giống cây trồng, vật nuôi, thủy sản phục vụ tốt nhu cầu chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi, thủy sản của tỉnh.

Đối với lĩnh vực trồng trọt, toàn tỉnh hiện có gần 3.210 ha sử dụng hệ thống tưới nhỏ giọt, phun sương cho cây ăn quả, cây công nghiệp, rau màu. Hơn 115 ha nhà lưới, nhà kính, nhà màng trồng cây ăn quả, rau màu; gần 265 ha được chứng nhận sản xuất hữu cơ; 5.596 ha được cấp chứng nhận VietGap. Toàn tỉnh có 8 vùng nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, gồm 2 vùng cà phê; 2 vùng xoài; 1 vùng nhãn; 1 vùng na; 1 vùng chè; 1 vùng bò sữa tại thị xã Mộc Châu, huyện Mai Sơn, Yên Châu.

Là địa phương đi đầu ứng dụng công nghệ cao trong sản xuất nông nghiệp của tỉnh, thị xã Mộc Châu có 486 cơ sở ứng dụng tưới tiết kiệm cho hơn 613 ha cây trồng; 141 cơ sở đầu tư xây dựng nhà kính, nhà lưới với diện tích hơn 100 ha; 35 cơ sở áp dụng việc thực hành sản xuất nông nghiệp VietGAP trong lĩnh vực trồng trọt với tổng diện tích 1.125 ha, tập trung chủ yếu trên các loại sản phẩm rau, chè và cây ăn quả...

Ông Hà Quang Thành, Trưởng phòng Nông nghiệp và Môi trường thị xã Mộc Châu, thông tin: Việc ứng dụng khoa học công nghệ trong sản xuất nông nghiệp mang lại hiệu quả tích cực, góp phần thúc đẩy cơ cấu lại sản xuất nông nghiệp; tăng thu nhập, năng suất, chất lượng nông sản, nâng cao giá trị sản xuất. Giá trị sản xuất bình quân trong các vùng ứng dụng công nghệ cao hằng năm đạt khoảng 200 triệu đồng/ha.

Trong lĩnh vực chăn nuôi, tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo phát triển chăn nuôi theo hướng sản xuất hàng hoá, chú trọng cải tạo giống và chuyển giao kỹ thuật, mở rộng mô hình doanh nghiệp, HTX liên kết với các hộ gia đình để phát triển chăn nuôi. Ứng dụng phát triển công nghệ chuồng kín, công nghệ tự động hóa toàn bộ hoặc một số khâu trong chăn nuôi trang trại tập trung, công nghiệp. Ứng dụng công nghệ xử lý chất thải chăn nuôi, công nghệ khí sinh học, chế phẩm sinh học, nhằm giảm thiểu nguy cơ gây ô nhiễm môi trường…

Ông Nguyễn Sỹ Quang, Phó Tổng giám đốc Công ty Cổ phần Giống bò sữa Mộc Châu, thông tin: Công ty đầu tư, nâng cấp lên 11 dây chuyền chế biến các sản phẩm từ sữa tại 2 nhà máy chế biến, với công suất bình quân đạt 250 tấn sữa tươi/ngày và trên 40 máy tách ép phân phục vụ sản xuất. Sử dụng tinh phân định giới tính để phát triển đàn bò, sử dụng cỏ Alfalfa, nhà máy chế biến thức ăn tinh đạt công suất 12 tấn/giờ, nhà máy thức ăn TMR 120 tấn/ngày đáp ứng cho đàn bò. Có 3 trung tâm giống với số lượng gần 2.000 con thực hiện nhiệm vụ chăn nuôi chọn lọc nhân giống tạo đàn hạt nhân cao sản, đảm bảo cung cấp con giống chất lượng cao cho các hộ chăn nuôi.

Phát huy kết quả đạt được, Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp tục tập trung nghiên cứu phát triển, ứng dụng và chuyển giao có hiệu quả các tiến bộ về công nghệ sinh học trong lĩnh vực nông lâm nghiệp, thủy sản; lĩnh vực công nghiệp chế biến; lĩnh vực y dược, chăm sóc và bảo vệ sức khỏe cộng đồng; lĩnh vực bảo vệ môi trường và phát triển bền vững. Phối hợp với các cơ quan, đơn vị thẩm định đề xuất đặt hàng nhiệm vụ khoa học và công nghệ thuộc lĩnh vực nông lâm nghiệp thủy sản đảm bảo phù hợp với thực tiễn của địa phương và định hướng phát triển nông nghiệp xanh và bền vững.