Thực hiện đường lối đối ngoại của Đảng và Nhà nước, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Sơn La ban hành Đề án số 13-ĐA/TU ngày 31/5/2024 về đào tạo Trung cấp lý luận chính trị cho cán bộ các tỉnh nước CHDCND Lào có ký kết biên bản hợp tác với tỉnh Sơn La giai đoạn 2024-2030. Theo Đề án, hằng năm tỉnh Sơn La hỗ trợ tổ chức 1 lớp tập trung lý luận với quy mô 50 học viên.

Đồng chí Lò Thị Thúy Hà, Hiệu trưởng Trường Chính trị tỉnh, cho biết: Căn cứ chỉ tiêu được giao, hằng năm, nhà trường chủ động phối hợp với các cơ quan liên quan tổ chức tuyển sinh, xét tuyển, xây dựng kế hoạch đào tạo; bố trí đội ngũ giảng viên và các điều kiện phục vụ giảng dạy theo đúng quy định. Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng trong việc bảo đảm an ninh, trật tự, quản lý người nước ngoài đúng quy định.

Từ năm 2024 đến nay, Trường Chính trị tỉnh đã phối hợp tổ chức tuyển sinh, tiếp nhận và đào tạo 3 lớp Trung cấp lý luận chính trị cho 139 học viên, là cán bộ lãnh đạo, quản lý, công chức và lực lượng vũ trang đến từ 9 tỉnh nước CHDCND Lào có hợp tác với Sơn La (gồm: Luông Pha Bang, Xiêng Khoảng, Hủa Phăn, U Đôm Say, Phông Sa Lỳ, Xay Sổm Bun, Bò Kẹo, Say Nha Bu Ly và Luông Nậm Thà). Trong đó, khóa I (2024-2025) có 49 học viên; khóa II (2025-2026) có 50 học viên; khóa III vừa khai giảng vào đầu tháng 8/2026, với 40 học viên.

Chương trình đào tạo trung cấp lý luận chính trị được thực hiện theo khung chuẩn dành cho cán bộ Đảng Nhân dân Cách mạng Lào, do Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh ban hành. Nội dung giảng dạy bao gồm các môn học về Chủ nghĩa Mác - Lênin, Tư tưởng Hồ Chí Minh; lịch sử Đảng Cộng sản Việt Nam; công tác xây dựng Đảng; Nhà nước và pháp luật Việt Nam, cùng các kỹ năng lãnh đạo, quản lý ở cơ sở… kết hợp chặt chẽ giữa lý luận và nghiên cứu thực tiễn.

Nhà trường phân công đội ngũ giảng viên giàu kinh nghiệm, có trình độ chuyên môn phù hợp trực tiếp giảng dạy; cung cấp tài liệu để học viên nghiên cứu trước khi lên lớp. Thường xuyên mời các giảng viên thỉnh giảng, báo cáo viên là lãnh đạo các sở, ban, ngành đến trao đổi kinh nghiệm thực tế; áp dụng các hình thức kiểm tra, đánh giá linh hoạt, như: Tự luận, vấn đáp. Ngoài giờ học trên lớp, học viên Lào còn được đi nghiên cứu thực tế tại các địa phương trong và ngoài tỉnh để tìm hiểu lịch sử, văn hóa, tình hình phát triển kinh tế - xã hội của Việt Nam, qua đó trao đổi kinh nghiệm về công tác lãnh đạo, cải cách hành chính và giảm nghèo ở cơ sở.

Chia sẻ về những đặc thù trong quá trình giảng dạy lý luận cho các học viên Lào, giảng viên Bùi Thu Hà, Phó trưởng Phòng Quản lý đào tạo và nghiên cứu khoa học, Trường Chính trị tỉnh, cho hay: Các học viên Lào tiếp nhận kiến thức lý luận, chuyên ngành thông qua tiếng Việt. Tôi luôn chọn cách truyền đạt ngắn gọn, dễ hiểu, nhấn mạnh vào các từ khóa trọng tâm; chú trọng kết hợp lý thuyết với các tình huống thực tế, gợi mở để học viên liên hệ, so sánh với thực tiễn tại Lào, lựa chọn được những kinh nghiệm phù hợp để vận dụng vào công tác.

Năm 2026, Trường Chính trị tỉnh Sơn La đã đăng ký với Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh xây dựng mô hình “Lớp học hữu nghị Việt Nam - Lào”. Theo kế hoạch, nhà trường phấn đấu: 100% học viên Lào thuộc lớp triển khai mô hình được tham gia các nhóm học tập Việt Nam - Lào và được hỗ trợ trong quá trình học tập; 100% học viên Lào được khảo sát, nắm bắt nhu cầu, khó khăn trong học tập, sử dụng tiếng Việt và thích nghi với môi trường học tập. Thành lập và duy trì hoạt động các nhóm học tập “Cùng học - Cùng tiến bộ” giữa học viên Sơn La và học viên Lào. Tổ chức ít nhất 2 hoạt động giao lưu Việt Nam - Lào. Tổ chức ít nhất 1 hoạt động tham quan, nghiên cứu hoặc trải nghiệm thực tiễn phù hợp với chương trình đào tạo và điều kiện thực tế. 100% học viên Lào tiến bộ về kết quả học tập, khả năng sử dụng tiếng Việt chuyên ngành, kỹ năng thảo luận, trao đổi kiến thức lý luận bằng tiếng Việt.

Trong quá trình học tập tại Sơn La, các học viên Lào luôn nhận được sự quan tâm, hướng dẫn tận tình của đội ngũ cán bộ, giảng viên. Anh Xay Sụ Phạp, Phó Chánh văn phòng UBND tỉnh Hủa Phăn, nói: Những ngày đầu vào học, chúng tôi gặp khó khăn về ngôn ngữ và sinh hoạt. Tuy nhiên, nhờ sự hướng dẫn tận tình của các thầy cô giáo, chúng tôi đã dần hòa nhập trong học tập và đời sống hằng ngày. 

Cùng với công tác đào tạo, từ năm 2024 đến nay, Trường Chính trị tỉnh Sơn La và Trường Chính trị - Hành chính các tỉnh, nước CHDCND Lào đã tổ chức các cuộc hội đàm, nhằm tăng cường hợp tác, trao đổi kinh nghiệm bồi dưỡng lý luận chính trị và nghiên cứu khoa học. Tại Hội đàm trao đổi kinh nghiệm về công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ, nghiên cứu khoa học giữa Trường Chính trị tỉnh Sơn La với Trường Chính trị - Hành chính 9 tỉnh nước CHDCND Lào, đại diện các trường đã trao đổi, chia sẻ nhiều nội dung quan trọng, như: Công tác đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên và học viên; tiêu chuẩn, điều kiện trong đào tạo lý luận chính trị hệ trung cấp, sơ cấp; các giải pháp phát huy tính tích cực, tự giác của học viên; chính sách thúc đẩy nghiên cứu khoa học và phương pháp đưa kết quả nghiên cứu vào thực tiễn.

Đồng chí Khăm Si - Đăng Sạ Vảy, Hiệu trưởng Trường Chính trị và Hành chính tỉnh Luông Nậm Thà, chia sẻ: Tham dự hội đàm, tôi học hỏi nhiều bài học kinh nghiệm quý báu từ tỉnh Sơn La. Qua tham quan thực tế, tôi ấn tượng với cơ sở vật chất, trang thiết bị hiện đại, cũng như những đổi mới sáng tạo trong phương pháp giảng dạy và nghiên cứu khoa học của Trường Chính trị tỉnh Sơn La. Những kinh nghiệm học được tại đây sẽ là cơ sở quan trọng để chúng tôi nghiên cứu, áp dụng phù hợp tại địa phương mình.

Tỉnh Xay Nha Bu Ly đã có 8 cán bộ hoàn thành khóa học Trung cấp lý luận chính trị tại tỉnh Sơn La. Theo đánh giá của tỉnh Bạn, các cán bộ sau khi tốt nghiệp đều nâng cao tinh thần tự giác học tập, rèn luyện, có bản lĩnh chính trị vững vàng và nâng cao năng lực tổ chức thực hiện nhiệm vụ. Dự kiến trong giai đoạn 2024–2030, tỉnh Xay Nha Bu Ly sẽ cử 30 cán bộ sang học tập tại Sơn La. Đồng chí Xay Phon - Mạ Ny Vông, Phó Hiệu trưởng Trường Chính trị và Hành chính tỉnh Xay Nha Bu Ly, thông tin: Trong thời gian tới, chúng tôi đề xuất hai nhà trường sẽ phối hợp tổ chức trao đổi kinh nghiệm đào tạo và hội thảo khoa học chung định kỳ 5 năm/lần. Chúng tôi mong muốn tỉnh Sơn La tiếp tục hỗ trợ, tạo điều kiện đào tạo Trung cấp lý luận chính trị cho đội ngũ cán bộ của tỉnh theo đúng kế hoạch đã đề ra.

Những kết quả thiết thực trong đào tạo lý luận chính trị và hợp tác, trao đổi chuyên môn, Trường Chính trị tỉnh Sơn La đang góp phần xây dựng đội ngũ cán bộ chất lượng cho các tỉnh Lào, vun đắp, củng cố mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện Việt Nam - Lào ngày càng bền chặt, sâu sắc.