Trả lời câu hỏi của đại biểu Nguyễn Ngọc Bảo (Vĩnh Phúc) về việc đến nay còn những vướng mắc vẫn chưa thực hiện được trong việc thành lập Quỹ Đầu tư mạo hiểm hỗ trợ cho các hoạt động khởi nghiệp, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Quân cho biết: Các quốc gia công nghiệp hóa đi trước chúng ta đều cần phải có hệ sinh thái khởi nghiệp. Ở Việt Nam vẫn chưa có các văn bản quy phạm pháp luật về hệ sinh thái khởi nghiệp, trong đó có Quỹ đầu tư mạo hiểm. Khi xây dựng Luật Công nghệ cao năm 2008, trong Luật cũng chỉ có một điều khoản nói rằng chúng ta phải sớm thành lập Quỹ Đầu tư mạo hiểm công nghệ cao. Tuy nhiên, việc thực hiện triển khai văn bản này cũng còn nhiều vướng mắc từ Luật Ngân sách, Luật Đầu tư và một số Luật thuế do thiếu căn cứ pháp lý.

Theo Bộ trưởng, hệ sinh thái khởi nghiệp bao gồm rất nhiều thành phần, có vai trò của nhà nước trong việc hỗ trợ cơ chế chính sách; vai trò của các nhà nghiên cứu phát triển trong các trường đại học là nơi tạo ra các công nghệ; vai trò của các nhà đầu tư nước ngoài trong việc nhập khẩu công nghệ của Việt Nam; vai trò của các tổ chức sự vụ trong tổ chức thị trường: tư vấn, môi giới, định giá và hỗ trợ cho chuyển giao công nghệ và đặc biệt là vai trò của Quỹ Đầu tư mạo hiểm. Không có Quỹ Đầu tư mạo hiểm không thể có được hệ sinh thái khởi nghiệp.

Tuy nhiên Quỹ Đầu tư mạo hiểm ở Việt Nam chưa có kinh nghiệm, chưa có tiền lệ. Một số Quỹ Đầu tư mạo hiểm của nước ngoài khi vào Việt Nam hoạt động cũng không thể hoạt động được vì thiếu cơ sở pháp lý. Nhưng khi các doanh nghiệp Việt Nam nhận được sự đầu tư của các Quỹ Đầu tư mạo hiểm nước ngoài thì thường họ phải di chuyển thể nhân của họ sang các nước xung quanh như: Xinh-ga-po hay Thái Lan vì ở Việt Nam không có đủ hành lang pháp lý.

Do đó, Bộ trưởng Nguyễn Quân cho rằng cần phải có quy định mang tính pháp lý cao, phải quy định trong một luật nào đó. Hiện nay, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đang sửa Luật hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ, nếu được Quốc hội cho phép thì Bộ Khoa học và Công nghệ sẽ báo cáo với Chính phủ để bổ sung một chương về Đầu tư mạo hiểm vào trong Luật hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ vì Quỹ Đầu tư mạo hiểm chủ yếu chỉ phục vụ, hỗ trợ cho doanh nghiệp vừa vừa nhỏ. Những doanh nghiệp bắt đầu khởi nghiệp với vốn gần như là không có gì, tài sản lớn nhất chỉ là ý tưởng và tài sản trí tuệ. Nếu như có được quy định của luật pháp thì sẽ soạn thảo được các nghị định để hướng dẫn, tránh tình trạng như hiện nay là “nghị định không đầu” rất khó thực hiện, sau đó sẽ tổ chức thực hiện theo các quy định của xã hội.

Bộ trưởng Nguyễn Quân mong rằng thời gian tới sẽ được Quốc hội ủng hộ để có được quy định pháp luật cao nhất về đầu tư mạo hiểm vì không có cái này thì các doanh nghiệp Việt Nam khởi nghiệp sẽ rất khó khăn./.