Sơn La có diện tích rừng hơn 671.000 ha, tỷ lệ che phủ đạt 47,43%. Hiện nay, Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh thực hiện chi trả DVMTR cho hơn 39.000 chủ rừng là hộ gia đình, cá nhân, nhóm hộ, cộng đồng dân cư và các tổ chức, với tổng diện tích rừng đủ điều kiện chi trả trên 546.000 ha.

Diện tích rừng rộng, địa hình phức tạp, nhiều khu vực bị chia cắt khiến công tác quản lý và chi trả DVMTR gặp không ít khó khăn, nhất là trong xác định diện tích rừng, đối tượng thụ hưởng, cập nhật biến động và tổ chức chi trả. Trước yêu cầu đó, chuyển đổi số được Quỹ xác định là giải pháp quan trọng để đổi mới phương thức quản lý, nâng cao chất lượng thực hiện chính sách.

Thông qua số hóa hồ sơ, chuẩn hóa dữ liệu về diện tích rừng và chủ rừng, từng bước ứng dụng công nghệ viễn thám, bản đồ số và các công cụ quản lý dữ liệu, việc theo dõi, kiểm tra, đối chiếu thông tin được thực hiện thuận lợi hơn, góp phần hạn chế sai sót trong xác định và chi trả tiền DVMTR.

Ông Lê Mạnh Thắng, Phó Giám đốc Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng tỉnh, cho biết: Chuyển đổi số giúp Quỹ từng bước nâng cao tính chính xác, công khai, minh bạch trong quản lý, điều hành. Mục tiêu là quản lý đúng diện tích rừng, xác định đúng đối tượng thụ hưởng, bảo đảm tiền DVMTR được chi trả đầy đủ, kịp thời, đúng quy định, gắn với trách nhiệm bảo vệ và phát triển rừng bền vững.

Hiện nay, các chi nhánh Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng khu vực đang tích cực ứng dụng phần mềm, nền tảng công nghệ trong quản lý dữ liệu rừng, chủ rừng và thực hiện chi trả DVMTR. Các công cụ này hỗ trợ cán bộ chuyên môn tra cứu thông tin, quản lý bản đồ, xác định vị trí, kiểm tra diện tích và cập nhật kết quả rà soát thực địa.

Đặc biệt, tại các địa bàn vùng sâu, vùng xa, giao thông đi lại khó khăn, dữ liệu số giúp cán bộ chủ động chuẩn bị hồ sơ, xác định khu vực cần kiểm tra và phối hợp với đại diện chủ rừng. Thông tin sau kiểm tra được cập nhật, lưu trữ, phục vụ công tác tổng hợp, đối chiếu và tổ chức chi trả theo quy định.

Ông Ngô Quang Huy, Phó trưởng Chi nhánh Quỹ Bảo vệ và Phát triển rừng khu vực 3, cho biết: Chi nhánh thực hiện chi trả DVMTR cho hơn 2.300 chủ rừng tại 12 xã, phường khu vực Mộc Châu - Vân Hồ, với tổng diện tích hơn 72.500 ha. Số hóa dữ liệu lâm nghiệp giúp nâng cao chất lượng quản lý hồ sơ, rút ngắn thời gian xử lý công việc, đồng thời tăng cường tính công khai, minh bạch trong chi trả DVMTR.

Cùng với đổi mới phương thức quản lý, chuyển đổi số còn mang lại những thay đổi thiết thực trong chi trả tiền DVMTR. Trước đây, người dân ở nhiều bản vùng sâu, vùng xa phải đi quãng đường dài để nhận tiền, vừa mất thời gian, tốn kém chi phí, vừa tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn khi mang theo tiền mặt. Nay, thông qua hình thức chuyển khoản trực tiếp vào tài khoản ngân hàng, người dân có thể chủ động tiếp nhận và sử dụng nguồn kinh phí.

Đến nay, tỷ lệ chi trả DVMTR qua tài khoản ngân hàng trên địa bàn tỉnh đạt trên 99,9%. Hình thức này góp phần giảm khâu trung gian, tiết kiệm chi phí tổ chức thực hiện, hạn chế rủi ro trong giao nhận tiền và nâng cao tính minh bạch trong quản lý tài chính. Quỹ đã cơ bản hoàn thành giải ngân tiền DVMTR năm 2026 cho 39.633/39.916 chủ rừng, với tổng số tiền trên 237 tỷ đồng, đạt 99,9% kế hoạch.

Bản Nà Dòn, xã Chiềng Khoong được giao khoanh nuôi, bảo vệ hơn 1.000 ha rừng. Nhờ duy trì tốt công tác quản lý, bảo vệ rừng, hằng năm, bản được nhận gần 250 triệu đồng tiền DVMTR.

Ông Lò Văn Chung, Trưởng bản Nà Dòn, phấn khởi chia sẻ: Từ khi chi trả tiền DVMTR qua tài khoản ngân hàng, người dân không còn phải đi xa để nhận tiền như trước. Hình thức này giúp tiết kiệm thời gian, chi phí đi lại, giảm thủ tục và bảo đảm an toàn. Các chủ rừng cũng chủ động hơn trong tiếp nhận, sử dụng nguồn kinh phí. Nhờ tiền DVMTR, bản có thêm nguồn lực xây dựng các công trình phục vụ nhu cầu sinh hoạt chung của nhân dân.

Chuyển đổi số đang từng bước tạo chuyển biến tích cực trong quản lý, bảo vệ rừng và thực hiện chính sách DVMTR tại Sơn La. Đây là nền tảng quan trọng để tiếp tục nâng cao hiệu quả chính sách, phát huy trách nhiệm của chủ rừng và thúc đẩy phát triển lâm nghiệp bền vững.