Chuyển đổi số, chuyển đổi xanh không chỉ là mô hình kinh tế

Trong mọi hoàn cảnh, bảo vệ Tổ quốc luôn gắn chặt với xây dựng và phát triển đất nước. Một nền kinh tế bất ổn, tăng trưởng thấp, nợ công cao, tài khóa-tiền tệ căng thẳng sẽ khó bảo đảm nguồn lực để đầu tư cho khoa học, công nghệ, nâng cao tiềm lực quốc phòng, an ninh. Ngược lại, một nền kinh tế ổn định, nợ công trong ngưỡng an toàn, các cân đối lớn được bảo đảm sẽ tạo nền tảng vững chắc cho tăng trưởng nhanh, bền vững và củng cố quốc phòng, an ninh.

Sản phẩm robot mang thương hiệu Việt được giới thiệu tại Triển lãm thành tựu đất nước vào tháng 9-2025. Ảnh: HOÀNG CHUNG

Việc giảm mạnh nợ công, mở rộng dư địa tài khóa trong những năm qua không chỉ đơn thuần là kết quả của điều hành kinh tế mà còn là cách chúng ta tích lũy nguồn lực dự trữ chiến lược để chủ động ứng phó trong mọi tình huống, phòng, chống thiên tai, dịch bệnh; đồng thời từng bước cơ cấu lại chi tiêu ngân sách theo hướng tăng tỷ trọng chi đầu tư phát triển, khoa học, công nghệ, kết cấu hạ tầng chiến lược. Với tầm nhìn đó, phát triển kinh tế bền vững bên cạnh mục tiêu kinh tế thuần túy còn là bộ phận hữu cơ của chiến lược bảo vệ Tổ quốc từ sớm, từ xa bằng việc xây dựng tiềm lực tổng hợp quốc gia.

Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh được xác định là động lực mới để đạt được mục tiêu đến năm 2045, Việt Nam trở thành nước phát triển, thu nhập cao. Từ góc độ kinh tế, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh giúp tăng năng suất, giảm chi phí, sử dụng tài nguyên hiệu quả hơn, giảm phát thải, nâng cao chất lượng tăng trưởng. Cuộc cách mạng về chuyển đổi số, chuyển đổi xanh còn góp phần xây dựng lá chắn an ninh kinh tế, giảm phụ thuộc vào nguồn tài nguyên hữu hạn, nhập khẩu năng lượng và công nghệ; tăng khả năng tự chủ trong sản xuất, lưu thông, phân phối. Đây cũng là lá chắn an ninh năng lượng, xây dựng hệ thống năng lượng xanh, đa dạng hóa nguồn cung, tăng tỷ lệ năng lượng tái tạo, sử dụng nhiên liệu sạch, giúp đất nước ít chịu tổn thương trước biến động địa-chính trị, xung đột năng lượng. Cùng với đó là lá chắn an ninh mạng, an ninh thông tin: Chuyển đổi số toàn diện tạo ra yêu cầu bức thiết về chủ quyền số, dữ liệu số, bảo vệ hạ tầng số trọng yếu; đòi hỏi chúng ta phải làm chủ, không để bị động, bất ngờ.

Thể chế dẫn dắt, doanh nghiệp, nhân dân đồng hành

Để “lực đẩy mềm” xanh-số trở thành sức mạnh quốc gia, yêu cầu đặt ra là phải sớm ban hành các cơ chế, chính sách ưu đãi vượt trội nhằm khuyến khích đầu tư vào công nghệ xanh, công nghệ số, đồng thời kiên trì cải cách hành chính, cắt giảm thủ tục, điều kiện kinh doanh, tạo môi trường đầu tư, kinh doanh minh bạch, an toàn, chi phí thấp. Trên nền tảng đó, có thể thấy 3 nhóm chủ thể cần được khuyến khích phát huy vai trò, trước hết là khu vực doanh nghiệp. Đây là lực lượng trực tiếp triển khai các dự án năng lượng tái tạo, kinh tế tuần hoàn, đô thị thông minh, dịch vụ số, công nghiệp công nghệ cao... Chính lực lượng này sẽ biến tầm nhìn chiến lược thành sản phẩm, dịch vụ cụ thể phục vụ đời sống người dân, nâng cao sức cạnh tranh của nền kinh tế và tạo ra nguồn thu bền vững cho ngân sách, từ đó tăng nguồn lực cho quốc phòng, an ninh.

Chuyển đổi số, chuyển đổi xanh muốn thành công phải đi vào từng hộ gia đình, từng hợp tác xã, từng doanh nghiệp nhỏ và vừa, từ cách sử dụng điện, nước tiết kiệm, tiêu dùng xanh đến việc tham gia dịch vụ công trực tuyến, giao dịch số. Mỗi người dân là chiến sĩ trên mặt trận mới-mặt trận xây dựng lối sống xanh, văn hóa số lành mạnh, góp phần giữ vững an ninh, trật tự và khối đại đoàn kết toàn dân tộc.

Sản phẩm robot mang thương hiệu Việt được giới thiệu tại Triển lãm thành tựu đất nước vào tháng 9-2025. Ảnh: HOÀNG CHUNG

Quân đội nhân dân Việt Nam với chức năng đội quân chiến đấu, đội quân công tác, đội quân lao động sản xuất có trách nhiệm đi đầu trong nhiều lĩnh vực như: Tham gia xây dựng, vận hành các hạ tầng chiến lược, tham gia nghiên cứu-phát triển công nghệ lưỡng dụng, phòng, chống thiên tai, cứu hộ, cứu nạn, bảo vệ môi trường. Đây cũng là những vấn đề gắn trực tiếp với chuyển đổi xanh.

Không để lỡ "chuyến tàu xanh - số"

Việt Nam chủ động hội nhập quốc tế, không đứng ngoài các xu thế lớn mà tích cực tham gia, đề xuất và hợp tác trên cơ sở đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ, đa phương hóa, đa dạng hóa. Điều đó cũng có nghĩa, trong lĩnh vực chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, chúng ta không thể chậm chân. Nếu chậm chuyển đổi, nền kinh tế sẽ tụt lại, thu nhập người dân khó cải thiện, ngân sách hạn hẹp hơn, nguy cơ lệ thuộc về công nghệ, hạ tầng số, năng lượng càng lớn. Ngược lại, nếu tận dụng tốt thời cơ, đi nhanh, đi vững trên con đường xanh-số, Việt Nam có thể tạo ra bước nhảy về năng suất, chất lượng tăng trưởng, trình độ khoa học, công nghệ.

Cả hệ thống chính trị, mỗi người dân cùng chung tay xây dựng một Việt Nam phát triển nhanh, bền vững, đất nước giàu mạnh, xứng đáng với sự hy sinh của các thế hệ cha anh và kỳ vọng của nhân dân trong kỷ nguyên mới.