Một đơn vị cung ứng nhiều dịch vụ công

Thời điểm tháng 7/2025, khi kết thúc hoạt động của chính quyền cấp huyện, các dịch vụ công cấp cơ sở bị phân tán. Các đơn vị sự nghiệp như Trung tâm Truyền thông - Văn hóa hay Trung tâm Dịch vụ nông nghiệp hoạt động riêng lẻ đã tạo ra khoảng cách giữa đơn vị cung cấp dịch vụ và người dân do nguồn lực bị chia cắt, người dân phải tìm đến nhiều đầu mối.

Trước thực tế đó, ngày 4/11/2025, UBND tỉnh đã ban hành Đề án thành lập đơn vị sự nghiệp công lập “Trung tâm Dịch vụ tổng hợp” thuộc UBND cấp xã. Theo Đề án, 12 Trung tâm Truyền thông - Văn hóa với 371 biên chế và 12 Trạm Kỹ thuật nông nghiệp khu vực với 264 biên chế được tổ chức lại thành 75 Trung tâm Dịch vụ tổng hợp trực thuộc 75 xã, phường. Tổng số 635 viên chức được điều động, bố trí lại để phục vụ trực tiếp tại cơ sở. Toàn bộ 75 trung tâm đã đi vào hoạt động. Điểm khác biệt của Trung tâm Dịch vụ tổng hợp so với các mô hình trước đây nằm ở tính tự chủ và đa nhiệm vụ; chủ động trong quản lý tài chính và điều hành công việc, không phải phụ thuộc qua nhiều cấp.

Ông Đinh Đức Thắng, Chủ tịch UBND xã Phù Yên, cho biết: Trung tâm Dịch vụ tổng hợp xã Phù Yên có 9 viên chức; trong đó, 3 viên chức phụ trách lĩnh vực truyền thông - văn hóa; 6 viên chức phụ trách dịch vụ nông nghiệp, khuyến nông, thú y. Sau khi thành lập, UBND xã đã làm việc trực tiếp với đội ngũ viên chức để rà soát công việc, phân công nhiệm vụ và yêu cầu triển khai các nội dung trọng tâm. Qua 2 tháng hoạt động, mô hình “2 trong 1” này giúp xã chủ động hơn trong tổ chức các hoạt động dịch vụ, nâng cao chất lượng phục vụ và tiết kiệm tối đa nguồn lực.

Tại phường Tô Hiệu, trụ sở Trung tâm Dịch vụ tổng hợp được bố trí tại Nhà thi đấu Chiềng Lề với 13 viên chức và lao động hợp đồng cũng nhanh chóng nhận nhiệm vụ được giao. Để vận hành hiệu quả, UBND phường xây dựng danh mục đầu tư kinh phí mua sắm, sửa chữa, bổ sung thêm các trang thiết bị cho trung tâm. Bà Trần Thị Thùy Dương, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ tổng hợp phường Tô Hiệu, chia sẻ: Là phường trung tâm, đơn vị có nhiều thuận lợi về cơ sở vật chất. Ngay khi được thành lập, đơn vị đã chủ động tham mưu UBND phường ban hành các văn bản quy định chức năng, nhiệm vụ; xây dựng quy chế làm việc; phân công nhiệm vụ cho từng bộ phận. Từ đầu năm 2026 đến nay, trung tâm đã hoàn thành 10 đầu việc ở nhiều lĩnh vực như: chuẩn bị Hội chợ Hoa xuân; trang trí cảnh quan đô thị phục vụ các sự kiện lớn của tỉnh; hướng dẫn người dân phòng bệnh cho cây trồng, vật nuôi trong đợt rét đậm; duy trì công tác thông tin tuyên truyền trên hệ thống truyền thanh hữu tuyến, trang tin điện tử của phường về các sự kiện chính trị nổi bật của đất nước và của tỉnh...

Không chỉ ở cấp xã, các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc các sở cũng được khẩn trương sắp xếp. Là một trong những đơn vị có số lượng đơn vị sự nghiệp sáp nhập lớn, ngày 30/12/2025, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức hội nghị công bố quyết định thành lập Trung tâm Văn hóa, Thể thao tỉnh trên cơ sở sáp nhập 4 đơn vị sự nghiệp: Bảo tàng và Thư viện; Nhà hát Ca múa nhạc; Trung tâm Văn hóa - Điện ảnh; Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu thể dục thể thao.

Bà Hoàng Ngân Hoàn, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch, cho biết: Thực hiện chủ trương tinh gọn bộ máy, Sở đã rà soát, tham mưu UBND tỉnh ban hành Đề án thành lập Trung tâm Văn hóa, Thể thao. Đến nay, Sở chỉ còn 1 đơn vị sự nghiệp công lập theo quy định, với tổng số 159 viên chức và trên 20 hợp đồng lao động, gồm 7 phòng chuyên môn. Việc sáp nhập các đơn vị sự nghiệp đã giảm mạnh đầu mối, giúp công tác lãnh đạo, chỉ đạo hiệu quả hơn, từng bước nâng cao chất lượng hoạt động, hỗ trợ đắc lực để Sở thực hiện và hoàn thành tốt nhiệm vụ chính trị được giao.

Tăng tính tự chủ, chuyên nghiệp hóa quản lý

Thực hiện Kế hoạch số 130/KH-BCĐTKNQ18 ngày 21/9/2025 của Ban Chỉ đạo Trung ương tổng kết Nghị quyết số 18-NQ/TW về sắp xếp đơn vị sự nghiệp công lập, doanh nghiệp nhà nước, tổ chức bên trong hệ thống hành chính nhà nước, UBND tỉnh Sơn La đã giao các sở, ban, ngành; UBND các xã, phường theo chức năng, nhiệm vụ quán triệt mục đích, nguyên tắc, nội dung tại Kế hoạch để triển khai thực hiện. Đồng thời, nghiên cứu kỹ lưỡng, chủ động xây dựng, đề xuất phương án sắp xếp, tổ chức lại các đơn vị sự nghiệp công lập thuộc phạm vi quản lý theo định hướng và điều chỉnh kịp thời theo hướng dẫn của bộ, ngành, bảo đảm tổ chức triển khai đồng bộ với việc thực hiện mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp. 

Năm 2025, tỉnh thực hiện đợt sắp xếp, sáp nhập, giải thể, tổ chức lại quy mô lớn đối với các đơn vị sự nghiệp công lập, theo định hướng “mỗi sở có 1 đơn vị trực thuộc thực hiện chức năng phục vụ quản lý nhà nước”; “mỗi xã, phường duy trì 1 đơn vị sự nghiệp để cung ứng các dịch vụ công cơ bản, thiết yếu”. Theo đó, tỉnh đã ban hành quyết định thành lập Trung tâm Dịch vụ tổng hợp thuộc 75 xã, phường trên cơ sở tổ chức lại Trung tâm Truyền thông - Văn hóa và Trạm Kỹ thuật nông nghiệp; thành lập 75 Trạm Y tế thuộc UBND xã trên cơ sở chuyển nguyên trạng 75 Trạm Y tế với 125 điểm trạm trực thuộc Trung tâm Y tế về cấp xã.

Đối với các đơn vị trực thuộc sở, ngành, UBND tỉnh ban hành quyết định thành lập Trung tâm Văn hóa, Thể thao (trên cơ sở sáp nhập Bảo tàng và Thư viện; Nhà hát Ca múa nhạc; Trung tâm Văn hóa - Điện ảnh; Trung tâm Huấn luyện và Thi đấu thể dục, thể thao thuộc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch); thành lập Trung tâm Hỗ trợ đổi mới sáng tạo và Chuyển đổi số (trên cơ sở hợp nhất Trung tâm Đổi mới sáng tạo và Trung tâm Công nghệ thông tin, Kiểm định trực thuộc Sở Khoa học và Công nghệ); trình Thủ tướng Chính phủ giải thể Trung tâm Xúc tiến đầu tư, Thương mại và Du lịch; hợp nhất Ban Quản lý dự án ODA với Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình dân dụng, công nghiệp và phát triển đô thị. Đầu năm 2026, tỉnh ban hành quyết định thành lập Trung tâm Lưu trữ, Việc làm, Người có công trên cơ sở sáp nhập Trung tâm Lưu trữ lịch sử, Trung tâm Dịch vụ việc làm và Trung tâm Điều dưỡng Người có công trực thuộc Sở Nội vụ.

Đến thời điểm hiện tại, toàn tỉnh đã thực hiện sắp xếp 688 đơn vị sự nghiệp thành 818 đơn vị. Trong đó có: 9 đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc UBND tỉnh; 104 đơn vị sự nghiệp công lập thuộc sở; 5 đơn vị sự nghiệp công lập thuộc chi cục; 12 đơn vị sự nghiệp công lập thuộc đơn vị sự nghiệp công lập; 1 đơn vị sự nghiệp công lập thuộc tổ chức hành chính khác; và 687 đơn vị sự nghiệp trực thuộc UBND cấp xã. Việc sắp xếp bám sát chỉ đạo, chủ trương, định hướng của Trung ương, bảo đảm tăng cường sự lãnh đạo của Đảng, nâng cao hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước; đồng thời phát huy vai trò chủ động, sáng tạo, trách nhiệm của cấp ủy, chính quyền và các cơ quan, đơn vị, địa phương trong triển khai thực hiện. Cùng với đó là sự kết hợp chặt chẽ giữa tinh gọn tổ chức bộ máy, tinh giản biên chế với cơ cấu lại, nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, viên chức; tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính gắn với trách nhiệm của người đứng đầu.

Việc sắp xếp, tinh gọn các đơn vị sự nghiệp trên địa bàn tỉnh minh chứng cho quyết tâm chính trị cao của tỉnh trong thực hiện hiệu quả Nghị quyết số 19-NQ/TW, ngày 25/10/2017 của Ban Chấp hành Trung ương về tiếp tục đổi mới hệ thống tổ chức, quản lý, nâng cao chất lượng và hiệu quả hoạt động của các đơn vị sự nghiệp công lập. Qua đó, góp phần tinh gọn bộ máy, tiết kiệm ngân sách, nâng cao chất lượng dịch vụ công và tăng mức hưởng thụ của nhân dân.