Trong hoạt động của bộ máy hành chính, công tác đánh giá cán bộ được xác định là khâu quan trọng, có tính quyết định đến chất lượng đội ngũ. Tuy nhiên, thực tế nhiều năm trước cho thấy, ở không ít địa phương, công tác này còn mang tính hình thức, nể nang, thiếu tiêu chí cụ thể. Việc đánh giá chủ yếu dựa trên những nhận xét chung chung, chưa gắn với kết quả, sản phẩm công việc, dẫn đến tình trạng “cào bằng”, khó phân loại chính xác năng lực cán bộ. Việc đánh giá thiếu thực chất, dẫn đến việc không kịp thời phát hiện hạn chế, yếu kém để có giải pháp khắc phục; đồng thời, chưa tạo động lực đủ mạnh để cán bộ đổi mới thực thi nhiệm vụ. Khắc phục tình trạng này, sau khi sáp nhập đơn vị hành chính và thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, các cấp, ngành, địa phương đã triển khai nhiều giải pháp đổi mới công tác đánh giá cán bộ, công chức, viên chức, hướng tới nâng cao năng lực thực thi công vụ trong tình hình mới.

Ghi nhận tại xã Mai Sơn, việc đánh giá cán bộ bằng hiệu quả công việc dần đi vào thực chất. Lĩnh vực thể hiện rõ nét, là công tác quản lý đất đai và tài nguyên khoáng sản - vốn tiềm ẩn nhiều phức tạp tại địa phương. Thời gian qua, trên địa bàn vẫn xuất hiện các hành vi vi phạm, như: Đào, xúc, hạ cốt nền trái phép, khai thác khoáng sản không đúng quy định. Trước thực trạng đó, từ năm 2025 đến nay, UBND xã Mai Sơn ban hành 4 văn bản chỉ đạo về quản lý, bảo vệ và khai thác khoáng sản, tạo cơ sở pháp lý để triển khai đồng bộ các giải pháp tăng cường quản lý. Địa phương chủ động rà soát, kiểm tra các điểm khai thác; phân công cán bộ, lực lượng chức năng bám sát địa bàn, kịp thời phát hiện, ngăn chặn hoạt động khai thác khoáng sản trái phép; tăng cường quản lý đất đai để kiểm soát từ sớm các vi phạm liên quan. 

Ông Nguyễn Anh Thu, Phó Chủ tịch UBND xã Mai Sơn, chia sẻ: Trong 4 tháng đầu năm 2026, xã phát hiện 2 vụ vi phạm trong lĩnh vực khai thác khoáng sản; kiểm tra, xử lý 8 trường hợp vi phạm sử dụng đất, với tổng số tiền xử phạt hơn 300 triệu đồng. Việc phát hiện, xử lý kịp thời, góp phần hạn chế vi phạm kéo dài, tạo chuyển biến tích cực trong quản lý nhà nước trên địa bàn. Kết quả không chỉ phản ánh sự quyết liệt của chính quyền, còn cho thấy trách nhiệm của từng cán bộ được đo bằng công việc cụ thể. Đây là điểm mới trong việc đánh giá cán bộ xã sau sáp nhập.

Ở phường Mộc Châu, việc áp dụng đánh giá cán bộ theo hiệu quả công việc cũng mang lại những chuyển biến tích cực. Cuối tháng 3/2026, địa phương còn 10 hồ sơ quá hạn, chủ yếu thuộc lĩnh vực đất đai, tư pháp. UBND phường yêu cầu các bộ phận chuyên môn rà soát, xử lý dứt điểm; đồng thời, thực hiện xin lỗi công dân và đề nghị gia hạn theo quy định. Cán bộ, công chức Trung tâm Phục vụ hành chính công được giao theo dõi tiến độ xử lý hồ sơ, báo cáo định kỳ hằng tuần, giúp lãnh đạo kịp thời nắm bắt những vướng mắc, chấn chỉnh các trường hợp chậm trễ. Việc gắn từng hồ sơ với trách nhiệm cụ thể từng cá nhân, tạo động lực để cán bộ nâng cao tinh thần trách nhiệm, đồng thời, bảo đảm đánh giá công bằng, minh bạch hơn.

Bà Lường Thị Cương, Giám đốc Trung tâm Phục vụ hành chính công phường Mộc Châu, cho biết: Trước đây, việc đánh giá cán bộ chủ yếu dựa trên nhận xét chung nên khó tránh khỏi cảm tính. Khi lượng hóa bằng sản phẩm công việc, mỗi cán bộ phải chủ động, trách nhiệm hơn; kết quả thực hiện nhiệm vụ được thể hiện rõ qua tiến độ và chất lượng xử lý hồ sơ. Các chỉ số như tỷ lệ giải quyết đúng hạn, số hồ sơ trễ hạn hay thời gian xử lý trung bình trở thành căn cứ trực tiếp phản ánh năng lực, tinh thần trách nhiệm của cán bộ, công chức.

Từ khi áp dụng cách làm này, hiệu quả giải quyết công việc tại phường Mộc Châu nâng lên rõ rệt. Trước đây, trung bình mỗi tháng phường còn tồn đọng 7-10 hồ sơ quá hạn, nay cơ bản không còn hồ sơ trễ hạn, tỷ lệ giải quyết đúng hạn đạt 98%.

Từ hình thức đến thực chất, đổi mới công tác đánh giá cán bộ, công chức, viên chức bằng sản phẩm và hiệu quả công việc được xem là “chìa khóa” xây dựng nền công vụ minh bạch, phục vụ nhân dân ngày càng tốt hơn. Bên cạnh việc đánh giá theo năm, từ năm 2026, nhiều địa phương trong tỉnh xây dựng, ban hành kế hoạch đánh giá, xếp loại cán bộ theo quý. Việc xếp loại không chỉ căn cứ vào báo cáo, nhận xét chung mà dựa trên sản phẩm cụ thể, kết quả thực hiện nhiệm vụ, chỉ tiêu được giao trong từng quý. Các lĩnh vực trọng tâm, như:Giải ngân vốn đầu tư công, giải phóng mặt bằng, thu ngân sách, phát triển đảng viên… được đưa vào tiêu chí đánh giá với thang điểm rõ ràng.

Đồng chí Tòng Thế Anh, Bí thư Đảng ủy phường Tô Hiệu, cho biết: Trước đây, việc đánh giá đôi khi còn nặng về định tính; nay gắn với chỉ tiêu cụ thể theo quý nên cán bộ phải chủ động hơn, tránh tình trạng dồn việc cuối năm hoặc báo cáo mang tính hình thức. Ngày 16/3/2026, Ban Thường vụ Đảng ủy phường ban hành Kế hoạch kiểm điểm, đánh giá, xếp loại định kỳ hằng quý đối với cán bộ thuộc diện quản lý. Quy trình đánh giá thực hiện chặt chẽ, từng chỉ tiêu, nhiệm vụ được theo dõi, đối chiếu cụ thể, có minh chứng rõ ràng. Kết quả đánh giá hằng quý, không chỉ là căn cứ xếp loại cuối năm, còn phục vụ việc bố trí, điều chuyển cán bộ; những trường hợp không hoàn thành nhiệm vụ hoặc vi phạm sẽ bị xem xét, xử lý theo quy định.

Đổi mới công tác đánh giá cán bộ là yêu cầu cấp thiết, góp phần tạo chuyển biến tích cực trong nâng cao năng lực thực thi công vụ theo hướng thực chất, minh bạch, xây dựng đội ngũ cán bộ đủ phẩm chất, năng lực, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.