Vừa qua, Tỉnh đoàn Sơn La phối hợp với Ban Thanh niên Công an tỉnh, Chi đoàn Tòa án Nhân dân tỉnh, Chi đoàn Viện Kiểm sát Nhân dân tỉnh tổ chức phiên tòa giả định tại Trường Phổ thông Dân tộc Nội trú tỉnh. Phiên tòa được tổ chức theo hình thức sân khấu hóa, “bị cáo” là học sinh lớp 12 đã tàng trữ trái phép chất ma túy và lôi kéo người dưới 18 tuổi tổ chức sử dụng.

Trước những lập luận sắc bén, có lý, có tình của Hội đồng xét xử, “bị cáo” đã nhận thức đầy đủ hành vi vi phạm của bản thân, tỏ rõ thái độ ăn năn và mong muốn được tạo cơ hội sửa chữa lỗi lầm. Trên cơ sở tính chất, mức độ vi phạm và các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ, Hội đồng xét xử đã tuyên 2 “bị cáo” 24 tháng tù đến 28 tháng tù về tội tàng trữ trái phép chất ma túy theo Bộ luật Hình sự. Đây là “mức án” phù hợp, có tính răn đe, đồng thời chuyển tải thông điệp đến các em học sinh về việc phải chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật và hậu quả phải gánh chịu nếu vi phạm pháp luật.

Tập trung theo dõi hết phiên tòa giả định, em Quàng Thị Phương Chi, học sinh lớp 12, Trường PTDT Nội trú tỉnh, chia sẻ: Kiến thức mà phiên tòa cung cấp cho chúng em rất quan trọng, giúp em và các bạn có thể điều chỉnh hành vi của mình để không xảy ra các trường hợp vi phạm đáng tiếc như trên. Em mong muốn nhà trường sẽ tiếp tục tổ chức thêm các phiên tòa giả định với các chủ đề bổ ích khác để chúng em có thêm những kiến thức và hiểu biết về pháp luật.

Cô giáo Lương Thị Bích Hiền, Phó Hiệu trưởng nhà trường, cho biết: Sân khấu hóa phiên tòa giả định giúp làm “mềm hóa” những quy định của pháp luật, thay vì phải nhớ những điều khoản, quy định một cách máy móc, khô khan thì các em sẽ nhớ đến hành vi vi phạm của đối tượng trong buổi xét xử, từ đó, nâng cao ý thức chấp hành nội quy của nhà trường cũng như pháp luật của Nhà nước, góp phần xây dựng môi trường học đường an toàn, lành mạnh.

Chú trọng tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật cho đoàn viên thanh niên, hằng năm, các cơ sở đoàn trong tỉnh đã tổ chức nhiều hoạt động tuyên truyền với nhiều hình thức, như, hội nghị, tập huấn, hội thi, hội diễn... Đặc biệt là các phiên tòa giả định tuyên truyền giáo dục pháp luật cho học sinh, sinh viên luôn được phối hợp thực hiện hiệu quả.

Anh Nguyễn Tuấn Anh, Phó Bí thư Tỉnh đoàn, thông tin: Từ năm 2024 đến nay, các cơ sở đoàn trong tỉnh đã phối hợp với cơ quan Công an, Viện Kiểm sát nhân dân, Tòa án nhân dân cùng cấp tổ chức 12 phiên tòa giả định tại các cơ sở giáo dục, thu hút trên 3.500 đoàn viên, thanh niên tham gia.

Những phiên tòa giả định đề cập đến nhiều vấn đề của xã hội hiện nay, như tệ nạn xã hội trong thanh thiếu niên; tình trạng bạo lực học đường; xâm hại sức khỏe vị thành niên; vi phạm quy định về Luật Giao thông đường bộ; quyền, nghĩa vụ và trách nhiệm đối với việc thực hiện nghĩa vụ quân sự...

Việc xây dựng kịch bản, các tình tiết trong vụ án được xây dựng phù hợp với tâm lý lứa tuổi, trình độ hiểu biết pháp luật của học sinh. Quá trình xét hỏi, nội dung phát biểu “luận tội” của đại diện Viện Kiểm sát; ý kiến của các thành viên Hội đồng xét xử; Luật sư bào chữa tại phiên tòa; ý kiến của người giám hộ của “bị cáo”; trợ giám viên pháp lý; các quy định pháp luật và mức án được áp dụng được thể hiện sinh động, giúp các em học sinh nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật.

Việc tổ chức phiên tòa giả định tại các trường học là cách làm dễ hiểu, dễ nhớ, mang lại hiệu quả giáo dục, răn đe đối với học sinh tại các trường, góp phần hình thành ý thức, thói quen “Sống và làm việc theo hiến pháp và pháp luật” cho giới trẻ, góp phần xây dựng xã hội thượng tôn pháp luật, đảm bảo an ninh, trật tự trên địa bàn.