Nhận diện nguy cơ 

Trên địa bàn tỉnh Sơn La, thời gian qua, các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng tập trung vào việc đăng tải, chia sẻ bài viết, bình luận có nội dung sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, cá nhân; cổ xúy, ủng hộ các đối tượng chống đối; tổ chức đánh bạc, đánh bạc trực tuyến; lừa đảo chiếm đoạt tài sản và buôn bán các mặt hàng cấm. 

Đáng chú ý, các đối tượng phạm tội ngày càng hoạt động chuyên nghiệp, có tổ chức, thường xuyên thay đổi phương thức, thủ đoạn và kịch bản để đối phó với lực lượng chức năng. Một số đường dây do đối tượng ở nước ngoài cầm đầu; máy chủ, trung tâm điều hành được đặt ngoài lãnh thổ Việt Nam, gây khó khăn cho công tác xác minh, truy vết và xử lý.

Lợi dụng tính ẩn danh, khả năng mã hóa, tốc độ lan truyền nhanh và phạm vi hoạt động rộng của không gian mạng, các đối tượng có thể che giấu danh tính, nhanh chóng xóa dấu vết và thay đổi phương thức hoạt động. Trong các vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản, dòng tiền thường được chia nhỏ, chuyển qua nhiều tài khoản trong thời gian ngắn, sau đó chuyển ra nước ngoài hoặc sử dụng các phương thức chuyển đổi tài sản nhằm che giấu nguồn gốc.

Trước những nguy cơ đó, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao chủ động tham mưu với Đảng uỷ, Ban Giám đốc tham mưu với Tỉnh ủy, UBND tỉnh và Tiểu ban An toàn, An ninh mạng tỉnh ban hành các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai đồng bộ các giải pháp bảo đảm an ninh mạng và phòng, chống tội phạm công nghệ cao. Tham mưu với Đảng ủy, Ban Giám đốc Công an tỉnh tổ chức Hội nghị quán triệt Luật An ninh mạng, Luật An ninh dữ liệu trong lực lượng Công an Sơn La; ban hành các văn bản chỉ đạo các đơn vị Công an trong tỉnh thực hiện nhiệm vụ bảo đảm an ninh mạng, phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao.

Xác định công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức pháp luật và kỹ năng sử dụng mạng xã hội an toàn là giải pháp quan trọng, Phòng đã phối hợp với Trường Đại học Tây Bắc, Trường Cao đẳng Sơn La, các KOL và quản trị viên mạng xã hội tổ chức chương trình “Khởi nghiệp số - Làm chủ tương lai”, gắn với tuyên truyền, lan tỏa thông tin tích cực; đấu tranh, phản bác các quan điểm sai trái, thù địch; phát hiện, tố giác và phản ánh các nội dung xấu, độc, vi phạm pháp luật.

Phối hợp với UBND và Công an các xã, phường: Chiềng Mung, Chiềng Mai, Chiềng Cơi, Tô Hiệu, các trường học trên địa bàn tỉnh tổ chức tuyên truyền về an ninh, an toàn trên không gian mạng, các thủ đoạn lừa đảo trực tuyến đến toàn thể học sinh, sinh viên và quần chúng nhân dân; xây dựng 32 bài viết tuyên truyền về phòng, chống tội phạm công nghệ cao đăng tải trên Cổng và Trang thông tin điện tử Công an tỉnh...

Thượng tá Lưu Thái Quang, Trưởng phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh, cho biết: Từ đầu năm đến nay, lực lượng chức năng tuần tra, rà soát hơn 35.000 lượt các trang mạng xã hội, báo điện tử và nền tảng thông tin trực tuyến; phát hiện 343 thông tin liên quan đến an ninh, trật tự, trong đó có các nội dung xuyên tạc, sai sự thật, mạo danh, công kích lực lượng Công an, lãnh đạo Đảng, Nhà nước và các thông tin có dấu hiệu vi phạm pháp luật. Trên cơ sở kết quả rà soát, Phòng tham mưu Ban Giám đốc Công an tỉnh chỉ đạo các đơn vị liên quan xác minh, làm rõ, xử phạt vi phạm hành chính 43 đối tượng, với tổng số tiền hơn 275,6 triệu đồng; giáo dục, cảm hóa, răn đe trên 100 đối tượng; yêu cầu gỡ bỏ, vô hiệu hóa 196 nguồn tin xấu, độc. Trong đấu tranh với tội phạm sử dụng công nghệ cao, lực lượng Công an toàn tỉnh đã phát hiện, xử lý 43 vụ việc; riêng Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao chủ trì phát hiện, khởi tố và chuyển Cơ quan điều tra khởi tố 9 vụ.

Nâng cao năng lực bảo vệ không gian mạng

Công tác bảo đảm an toàn thông tin, an ninh mạng là nhiệm vụ khó, có tính đặc thù cao, nhất là trong bối cảnh đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Trong khi đó, tội phạm công nghệ cao ngày càng hoạt động chuyên nghiệp, có tổ chức, mang tính xuyên quốc gia; thường xuyên thay đổi phương thức, thủ đoạn, lợi dụng tính ẩn danh, công nghệ mã hóa và nhiều phương thức thanh toán để che giấu hành vi, gây khó khăn cho công tác phát hiện, truy vết và xử lý.

Đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao tiếp tục nắm chắc tình hình; kịp thời phát hiện, ngăn chặn, xử lý thông tin xấu, độc, tin giả, thông tin sai sự thật và các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng; thường xuyên cảnh báo nguy cơ tấn công mạng, gián điệp mạng, lây nhiễm mã độc. Đồng thời, quan tâm bổ sung nguồn nhân lực có trình độ chuyên sâu, đầu tư kinh phí, trang thiết bị và phần mềm chuyên dụng hiện đại, đáp ứng yêu cầu phòng ngừa, đấu tranh với tội phạm sử dụng công nghệ cao.

Vừa qua, Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã tham mưu Công an tỉnh tổ chức Hội nghị KOL và ra mắt Câu lạc bộ Niềm tin số Sơn La. Thông qua Câu lạc bộ, các thành viên được cập nhật thông tin chính thống, nâng cao kỹ năng nhận diện, kiểm chứng và chia sẻ thông tin; chủ động phát hiện, phản ánh các nội dung có dấu hiệu vi phạm pháp luật. Mỗi quản trị viên, KOL và người có sức ảnh hưởng được kỳ vọng trở thành “cánh tay nối dài” trong công tác tuyên truyền, định hướng thông tin, góp phần xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh và văn minh.

Anh Lương Văn Tuấn, KOL, thành viên Câu lạc bộ Niềm tin số Sơn La, chia sẻ: Trước đây, tôi chủ yếu chia sẻ những câu chuyện về cuộc sống, công việc bán hàng và hoạt động cá nhân. Tham gia Câu lạc bộ, tôi hiểu rõ hơn trách nhiệm của người có sức ảnh hưởng trên không gian mạng. Thời gian tới, tôi sẽ chủ động lan tỏa thông tin chính thống, cảnh báo các thủ đoạn lừa đảo, góp phần đấu tranh với thông tin sai sự thật và xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh.

Với phương châm chủ động phòng ngừa, phát hiện sớm, xử lý nghiêm vi phạm và phát huy sức mạnh của cả hệ thống chính trị cùng sự tham gia của cộng đồng, lực lượng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao, Công an tỉnh tiếp tục xây dựng môi trường mạng an toàn, lành mạnh, góp phần phục vụ hiệu quả chuyển đổi số, phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm cuộc sống bình yên của nhân dân.