Về bản Mé Lếch, một trong 2 bản được công nhận bản nông thôn mới (NTM) kiểu mẫu của xã Cò Nòi năm 2023, chúng tôi thực sự ấn tượng trước những ngôi nhà xây khang trang, đường bê tông sạch đẹp, những vườn cây ăn quả xanh mướt. Bà Phùng Thị Dư, Bí thư Chi bộ bản, phấn khởi khoe: Bản vận động nhân dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng; cải tạo vườn tạp, liên kết sản xuất nông nghiệp theo hướng hữu cơ, áp dụng khoa học công nghệ tiên tiến trong sản xuất, nâng cao năng suất, giá trị sản phẩm. Hiện nay, bản có trên 80 ha na, 108 ha dâu tây và rau màu. Phát triển chăn nuôi với 115 con trâu, bò; trên 2.000 con lợn; 4.000 con gia cầm... Năm 2024, thu nhập bình quân đầu người của bản đạt 60 triệu đồng/năm, bản chỉ còn 1 hộ nghèo.

Năm 2024, xã Cò Nòi có thêm 7 bản, tiểu khu được công nhận đạt chuẩn NTM, NTM kiểu mẫu. Ông Nguyễn Anh Thu, Chủ tịch UBND xã, chia sẻ: Xã chọn những bản, tiểu khu có tiềm lực làm trước, các tiêu chí dễ thực hiện trước, các tiêu chí khó, như nhà ở, vệ sinh môi trường, nâng cao thu nhập… làm sau. Đến nay, toàn xã có 9/29 bản, tiểu khu được công nhận NTM, NTM kiểu mẫu.

Còn tại xã Chiềng Mai, năm 2024, xã thực hiện mục tiêu kép là hoàn thành xây dựng xã NTM và xây dựng 2 bản Co Sâu và Puốn Vạy đạt chuẩn NTM; bản Cơi Quỳnh đạt chuẩn bản NTM kiểu mẫu, tạo sự thay đổi lớn về diện mạo nông thôn và về kinh tế, văn hóa, xã hội.

Ông Cầm Văn Quân, Bí thư chi bộ, Trưởng bản Cơi Quỳnh, cho biết: Với phương châm “xây dựng nông thôn mới chỉ có điểm khởi đầu, không có điểm kết thúc”, sau khi được công nhận đạt chuẩn NTM vào năm 2023, bản tiếp tục phấn đấu đạt chuẩn NTM kiểu mẫu trong năm 2024. Chi bộ bản đã chỉ đạo các tổ chức hội, đoàn thể tuyên truyền đến toàn thể nhân dân cùng bàn, thống nhất và thực hiện phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra và dân hưởng thụ”. Cán bộ, đảng viên tiên phong, gương mẫu làm trước; tuân thủ nguyên tắc dân chủ, công khai, minh bạch trong mọi công việc.

Cùng với tích cực phát triển kinh tế, bản đã vận động nhân dân xây dựng khối đoàn kết tập thể, tích cực xây dựng đời sống văn hóa, giữ gìn cảnh quan môi trường, đào rãnh thoát nước, mua 500 cây mai anh đào trồng dọc đường vào bản. Đến nay, thu nhập bình quân đầu người của bản đạt 54 triệu đồng; 100% tuyến nội bản được bê tông hóa và thắp điện chiếu sáng. Mỗi gia đình bố trí 2 thùng rác để phân loại rác thải hữu cơ, rác thải vô cơ; các hộ chăn nuôi, bố trí chuồng trại phù hợp, đảm bảo vệ sinh, không gây ô nhiễm môi trường.

Đến nay, toàn huyện Mai Sơn có 37 bản đạt NTM, trong đó, có 16 bản NTM kiểu mẫu tại 11 xã trên địa bàn. Ông Nguyễn Khắc Hào, Trưởng phòng Nông nghiệp và PTNT huyện, cho biết: Huyện tiếp tục chỉ đạo các xã phát huy nội lực để giữ vững và nâng cao các tiêu chí nông thôn mới đã đạt được. Vận động đóng góp để bê tông hóa các tuyến đường nội đồng, đường liên bản; xây dựng cảnh quan xanh, sạch, đẹp gắn với bảo vệ môi trường sinh thái; nâng cao đời sống văn hóa tinh thần của nhân dân. Đặc biệt, tích cực ứng dụng các hình thức sản xuất nông nghiệp bền vững, hiệu quả để tăng thu nhập, không ngừng cải thiện chất lượng cuộc sống. Mỗi tiêu chí được cụ thể hóa bằng những hoạt động gắn với điều kiện thực tế để nhân dân dễ dàng áp dụng thực tiễn. Phấn đấu đến năm 2025, toàn huyện có 45 bản NTM, trong đó có 19 bản NTM kiểu mẫu.

Thành quả trong xây dựng bản NTM, NTM kiểu mẫu không chỉ tạo diện mạo, sức sống mới theo hướng văn minh, hiện đại cho các bản, mà còn tạo ra bước chuyển mạnh mẽ từ nhận thức đến hành động của cả hệ thống chính trị và mỗi người dân; tạo được mô hình mẫu trong phương pháp, cách thực hiện, để tiếp tục triển khai hiệu quả chương trình xây dựng NTM.