Theo tổng hợp của Sở Tài chính, năm 2025, các cơ quan chức năng của tỉnh đã tiếp nhận 60 kiến nghị của doanh nghiệp, HTX, tập trung chủ yếu vào các lĩnh vực: Đất đai, giải phóng mặt bằng, điều chỉnh quy hoạch; cơ chế, chính sách tài chính; thanh toán khối lượng hoàn thành; đơn giá, chi phí đầu vào; tiếp cận tín dụng, thuế và bảo hiểm xã hội. Đến nay, 33 kiến nghị đã được giải quyết dứt điểm, số còn lại đang tiếp tục được tập trung tháo gỡ.

Đất đai và giải phóng mặt bằng tiếp tục là lĩnh vực phát sinh nhiều kiến nghị nhất trong năm qua. Nhiều dự án dù đã được chấp thuận chủ trương đầu tư nhưng vẫn chậm triển khai do chưa hoàn tất thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất, chưa thống nhất phương án bồi thường, hỗ trợ tái định cư hoặc phải chờ điều chỉnh quy hoạch. Việc kéo dài thời gian chuẩn bị mặt bằng đã làm tăng chi phí cho doanh nghiệp và ảnh hưởng đến hiệu quả thu hút đầu tư của địa phương.

Ông Trương Mạnh Thắng, Phó Giám đốc Sở Tài chính, cho biết: Trong số các kiến nghị đã được giải quyết dứt điểm có nhiều nội dung liên quan trực tiếp đến đất đai, như hướng dẫn chuyển đổi mục đích sử dụng đất; tháo gỡ khó khăn cho dự án Cửa hàng xăng dầu bản Hoàng Văn Thụ, dự án Khu đất vườn hoa 26/8, xác định vị trí, bàn giao đất cho nhà đầu tư. Điểm đáng ghi nhận là tỉnh đã phân loại rõ từng nhóm vướng mắc, giao trách nhiệm cụ thể cho từng sở, ngành, địa phương; đồng thời tăng cường đối thoại trực tiếp với doanh nghiệp để làm rõ nguyên nhân và lộ trình giải quyết.

Hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản, ông Nguyễn Trung Hạnh, Chủ tịch HĐQT Công ty CP NTF Hoàng Phát, phường Chiềng Cơi, cho biết: Trong hoạt động kinh doanh bất động sản, khó khăn lớn nhất hiện nay vẫn là công tác quy hoạch và chuẩn bị mặt bằng. Nhiều dự án đã được chấp thuận chủ trương đầu tư nhưng quá trình điều chỉnh quy hoạch, hoàn thiện thủ tục đất đai còn kéo dài, làm tăng chi phí và rủi ro cho doanh nghiệp. Chúng tôi mong tỉnh sớm rà soát, công khai rõ lộ trình điều chỉnh quy hoạch và chủ động tạo quỹ đất sạch để nhà đầu tư yên tâm triển khai dự án.

Nhiều doanh nghiệp sau khi được giải quyết thủ tục đã nhanh chóng tái khởi động dự án, bổ sung vốn đầu tư, tạo thêm việc làm cho lao động địa phương, góp phần tăng nguồn thu ngân sách. Điển hình như Dự án cải tạo, nâng cấp tuyến đường nối từ quốc lộ 37 với quốc lộ 279D, có tổng chiều dài 69,2 km, tổng mức đầu tư trên 857 tỷ đồng. Ông Nguyễn Duy Đông, cán bộ Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng các công trình giao thông tỉnh, chia sẻ: Sau khi các khó khăn về mặt bằng được tháo gỡ, dự án đã được nhà thầu huy động phương tiện, nhân công thi công và thông xe từ ngày 19/12/2025, hoàn thành mục tiêu cứng hóa toàn tuyến, tạo động lực thúc đẩy phát triển KT-XH khu vực.

Bên cạnh đất đai, cơ chế tài chính, thanh toán và chính sách là nhóm tác động trực tiếp đến khả năng duy trì và mở rộng sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, HTX. Trong năm qua, nhiều kiến nghị liên quan đến thanh toán khối lượng hoàn thành, đơn giá vật liệu xây dựng, tín dụng cho lĩnh vực bất động sản, hoàn thiện hệ thống xử lý nước thải trong khu công nghiệp, hoạt động xe du lịch điện đã được các cơ quan chức năng của tỉnh tập trung rà soát, giải quyết và hướng dẫn cụ thể.

Ông Trần Hà Kiên, Giám đốc Chi nhánh Công ty CP Tinh bột sắn Phú Yên - Nhà máy Tinh bột sắn Sơn La, cho rằng: Các quy định về thuế và bảo hiểm xã hội đối với lao động thời vụ chưa phù hợp với đặc thù miền núi. Doanh nghiệp sử dụng nhiều lao động phổ thông, làm việc theo mùa vụ, trong khi việc áp dụng cứng nhắc các quy định về truy thu, khấu trừ, làm tăng chi phí, gây áp lực cho sản xuất. Các cơ quan chức năng cần nghiên cứu cơ chế linh hoạt hơn, vừa bảo đảm quyền lợi người lao động, vừa phù hợp thực tiễn doanh nghiệp.

Ông Trương Mạnh Thắng, Phó Giám đốc Sở Tài chính, cho biết thêm: Đối với các kiến nghị về tài chính, thanh toán và cơ chế, chính sách, Sở Tài chính chủ động phối hợp với các sở, ngành liên quan xác định thẩm quyền, kịp thời tháo gỡ vướng mắc. Đồng thời, tăng cường hướng dẫn bằng văn bản, giúp doanh nghiệp thực hiện đúng quy định; những nội dung còn tồn tại tiếp tục được theo dõi, đôn đốc và báo cáo UBND tỉnh chỉ đạo giải quyết.

Với các kiến nghị liên quan đến nghĩa vụ tài chính và chi phí đầu vào, những vấn đề tác động trực tiếp đến dòng tiền, tỉnh đã chỉ đạo các sở, ngành chuyên môn rà soát kỹ cơ sở pháp lý, bảo đảm giải quyết đúng quy định nhưng theo hướng tháo gỡ, hỗ trợ doanh nghiệp ổn định sản xuất. Cách làm này vừa bảo đảm kỷ cương pháp luật, vừa tạo điều kiện để doanh nghiệp từng bước phục hồi.

Bên cạnh kết quả đạt được, 27 kiến nghị còn lại chưa được giải quyết, chủ yếu liên quan đến giải phóng mặt bằng, bồi thường, hỗ trợ tái định cư; thanh toán nợ và các cơ chế, chính sách phức tạp, liên quan đến nhiều ngành, nhiều cấp, cần thêm thời gian để xử lý dứt điểm. Tỉnh tiếp tục chỉ đạo các sở, ngành, địa phương nâng cao trách nhiệm giải trình, tăng cường đối thoại chuyên đề với doanh nghiệp; đồng thời yêu cầu các cơ quan được giao nhiệm vụ báo cáo tiến độ, kết quả giải quyết định kỳ, không để tồn đọng, kéo dài. Hiệp hội Doanh nghiệp tỉnh tiếp tục phát huy vai trò cầu nối, tổng hợp và phản ánh kịp thời tiếng nói của cộng đồng doanh nghiệp.

Khi những khó khăn cốt lõi được tháo gỡ, doanh nghiệp, HTX sẽ có thêm động lực đầu tư, mở rộng sản xuất, góp phần quan trọng vào tăng trưởng kinh tế, giải quyết việc làm và bảo đảm an sinh xã hội. Việc lựa chọn đúng trọng tâm, đúng “điểm nghẽn” để tháo gỡ không chỉ mang ý nghĩa trước mắt mà còn tạo nền tảng cho môi trường đầu tư, kinh doanh của Sơn La phát triển ổn định, bền vững trong những năm tiếp theo.