Được thành lập trên cơ sở sáp nhập thị trấn Sông Mã và xã Nà Nghịu, đến nay, xã Sông Mã có 6 sản phẩm được công nhận OCOP 3 sao, gồm: Bánh dày Mỹ Duyên, Rêu xào khô Kim Cương, gạo nếp tan Lương, nho hạ đen, xoài sấy dẻo và mật ong Quyết Thắng.

Ngay sau sáp nhập, xã đã triển khai rà soát, xây dựng mục tiêu cụ thể, củng cố và nâng cao chất lượng các sản phẩm OCOP giai đoạn 2020 - 2025. Các sản phẩm được hỗ trợ in ấn bao bì, nhãn mác, đăng ký truy xuất nguồn gốc với mã QR code và tham gia hội chợ xúc tiến thương mại trong và ngoài tỉnh để quảng bá, mở rộng thị trường. 

Song song với đó, xã kiện toàn Hội đồng đánh giá và Tổ giúp việc, tuyên truyền nâng cao nhận thức về OCOP đến nhân dân qua các phương tiện truyền thông, hội nghị, cuộc họp tổ, bản. Nhờ vậy, bà con từng bước nắm vững quy trình sản xuất, quản lý chất lượng, an toàn thực phẩm, góp phần gia tăng giá trị, nâng cao thương hiệu sản phẩm địa phương. 

HTX nuôi ong mật Sông Mã thành lập năm 2019 với 12 thành viên, vốn điều lệ hơn 2 tỷ đồng. HTX đã liên kết với các hộ nuôi ong trên địa bàn, mỗi năm duy trì khoảng 5.000 đàn ong giống ngoại Ý, cho sản lượng trên 120 tấn mật ong. Các thành viên đã ứng dụng khoa học kỹ thuật, nâng cao chất lượng sản phẩm, xây dựng hình ảnh và khẳng định thương hiệu. Năm 2023, sản phẩm mật ong Quyết Thắng của HTX được công nhận là sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu cấp tỉnh, xếp hạng OCOP 3 sao.

Ông Hoàng Mạnh Đoàn, Phó Giám đốc HTX, chia sẻ: Tham gia chương trình OCOP, HTX được hỗ trợ hơn 100 triệu đồng để in ấn bao bì, nhãn mác, kệ trưng bày sản phẩm; đồng thời được tư vấn, hướng dẫn quy trình, thủ tục xây dựng thương hiệu. Sau khi được công nhận OCOP, sản phẩm mật ong có cơ hội quảng bá tại nhiều chương trình trong và ngoài tỉnh, được đưa lên các sàn thương mại điện tử như Postmart, Bachhoa, Sendo… và các nền tảng mạng xã hội Zalo, TikTok. Nhờ vậy, sản phẩm của HTX ngày càng được đông đảo khách hàng trong cả nước biết đến. Năm 2024, doanh thu HTX đạt 12 tỷ đồng, tạo việc làm ổn định cho 20 lao động và hơn 100 lao động thời vụ với mức thu nhập bình quân 5-7 triệu đồng/người/tháng.

Còn tại bản Quyết Tiến, Công ty TNHH Nông lâm nghiệp Sông Mã đầu tư hơn 1 ha nho hạ đen trồng trong nhà màng, lối đi phủ bạt và áp dụng phương pháp tưới nhỏ giọt. Tháng 6/2025, công ty thu hoạch 3 tấn nho, bán với giá 80 - 100 nghìn đồng/kg cho thương lái trong và ngoài tỉnh. Hiện nay, vườn nho đang giai đoạn sinh trưởng, ra hoa, chuẩn bị cho vụ thu hoạch lứa thứ hai trong năm.

Ông Trần Ngọc Vượng, Giám đốc công ty, cho biết: Vườn nho được canh tác theo quy trình VietGap, giàu dinh dưỡng, có tem truy xuất nguồn gốc, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm. Năm 2023, sản phẩm nho hạ đen được công nhận là sản phẩm nông nghiệp tiêu biểu cấp tỉnh, đạt OCOP 3 sao. Đây là thành quả đáng tự hào và cũng là động lực để HTX nâng cao chất lượng, từng bước chinh phục những thị trường lớn hơn trong thời gian tới.

Với những kết quả đạt được, chương trình mỗi xã một sản phẩm OCOP đã và đang trở thành “đòn bẩy” quan trọng giúp Sông Mã khai thác tối đa tiềm năng, lợi thế sẵn có, khẳng định thương hiệu nông sản địa phương. Ông Nguyễn Văn Tam, Phó Chủ tịch UBND xã Sông Mã, cho biết: Giai đoạn 2025 - 2030, xã phấn đấu phát triển thêm ít nhất 1 sản phẩm OCOP đặc trưng mới. Vì vậy, xã đang tập trung đánh giá lại thực trạng sản phẩm để xác định tiềm năng, xây dựng lộ trình phát triển phù hợp, ưu tiên nguồn lực cho sản phẩm có thế mạnh. Đồng thời, phân công cán bộ chuyên môn theo dõi, hỗ trợ từ khâu xây dựng hồ sơ, quảng bá, kết nối doanh nghiệp đến tiêu thụ sản phẩm. 

Cùng với sự đồng hành của chính quyền, sự năng động, sáng tạo của các HTX và người dân, Sông Mã sẽ tiếp tục cho ra đời nhiều sản phẩm chất lượng, góp phần nâng cao thu nhập, thúc đẩy kinh tế - xã hội phát triển bền vững.