Là địa bàn miền núi biên giới, có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống, việc sử dụng súng tự chế là phong tục tập quán lâu đời, phương tiện để săn bắn, tự vệ khi đi nương và làm vật để cúng khi có ma chay, cưới xin. Hiện nay, thông qua mạng xã hội, các thanh thiếu niên dễ tìm mua các loại vật liệu như ống nhựa, cồn, bi sắt để tự chế pháo, súng cồn. Do đó, ảnh hưởng đến công tác quản lý vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ.

Với vai trò nòng cốt, Công an huyện đã tham mưu cho cấp ủy, chính quyền các cấp tuyên truyền, giáo dục nâng cao nhận thức cho nhân dân các quy định về quản lý, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ. Từ năm 2023 đến nay, phối hợp với các xã, bản trong huyện tổ chức 54 hội nghị tuyên truyền, vận động giao nộp vũ khí, vật liệu nổ. Trong đó, tập trung tuyên truyền Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và các văn bản hướng dẫn thi hành; các hành vi bị pháp luật nghiêm cấm và những tác hại, nguy hiểm tiềm ẩn do vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ gây ra. Đồng thời, phát phiếu tố giác, phát giác các hành vi tàng trữ, sử dụng vũ khí tự chế; tổ chức cho trên 3.400 người ký cam kết không tàng trữ, sử dụng vũ khí, súng săn, súng tự chế. Tổ chức các đợt kiểm tra, rà soát, xử lý các trường hợp vi phạm về chế tạo, sử dụng vũ khí trái phép... Bên cạnh đó, công an xã thường xuyên bám sát địa bàn, phối hợp với các đoàn thể xã rà soát thống kê các bản còn vũ khí, súng săn, súng tự chế. Cử cán bộ, chiến sĩ về các bản phối hợp với người có uy tín trong dòng họ, trưởng bản vận động những người còn tàng trữ súng kíp, súng săn, súng tự chế tự giác giao nộp cho lực lượng chức năng.

Với sự vào cuộc tích cực của các lực lượng, địa phương, từ năm 2023 đến nay, nhân dân trên địa bàn giao nộp 109 khẩu súng kíp, 32 khẩu súng cồn, 1 khẩu súng săn. Lực lượng chức năng phát hiện, xử phạt vi phạm hành chính 6 vụ, 6 đối tượng, phạt hành chính 65 triệu đồng nộp ngân sách nhà nước. Điển hình là trong đợt cao điểm ra quân, rà soát, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ trong đợt đầu năm 2024, Công an huyện phối hợp Công an xã Mường Lèo và Đồn Biên phòng Mường Lèo tuần tra tại bản Huổi Làn, xã Mường Lèo, phát hiện đối tượng Mòng Văn Lọt có hành vi tàng trữ trái phép 1 khẩu súng kíp, lực lượng chức năng đã xử phạt Mòng Văn Lọt 10 triệu đồng về hành vi tàng trữ, sử dụng trái phép các loại vũ khí có tính năng, tác dụng tương tự như súng săn và thu giữ tang vật.

Thiếu tá Vàng A Nếnh, Trưởng Công an xã Mường Lạn, thông tin: Đơn vị đã phối hợp với Đồn Biên phòng Mường Lạn, các đoàn thể của xã thực hiện tốt phương châm “Đến từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng đối tượng”, vận động nhân dân tố giác các hành vi buôn bán, sản xuất, tàng trữ, sử dụng trái phép vũ khí, vật liệu nổ của các đối tượng để đấu tranh ngăn chặn kịp thời. Nhờ vậy, ý thức chấp hành pháp luật và các quy định về quản lý, sử dụng, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ của nhân dân trên địa bàn được nâng lên rõ rệt. Từ năm 2023 đến nay, xã  đã vận động, thu hồi được 19 khẩu súng kíp, 5 khẩu súng cồn.

Anh Lò Văn Thu, bản Phổng, xã Nậm Lạnh, chia sẻ: Gia đình có lán nương ở xa nhà, tôi muốn cất giữ một khẩu súng tự chế, nhưng được công an xã tuyên truyền, tôi đã tự nguyện giao nộp và cam kết không sử dụng súng tự chế nữa.

Duy trì và nâng cao hiệu quả vận động, thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ trên địa bàn huyện Sốp Cộp, bên cạnh sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành, rất cần sự hưởng ứng, đồng tình ủng hộ của nhân dân, tự giác giao nộp và tham gia phát hiện, tố giác các hành vi vi phạm, góp phần mang lại sự bình yên cho xã hội.