Đi từ trung tâm xã Ngọc Chiến đến các bản, du khách không chỉ say đắm trước vẻ đẹp mộc mạc, bình yên của thiên nhiên, mà còn ấn tượng với những tuyến đường nội bản rộng rãi, sạch đẹp; những cổng chào bằng đá, tường rào được tạo hình từ đá cuội cùng hệ thống đèn năng lượng mặt trời thắp sáng hai bên đường... Tất cả tạo nên một diện mạo nông thôn khang trang, mang nét riêng có của “miền quê cổ tích” Ngọc Chiến.

Thực hiện phong trào “Bộ đội Biên phòng chung sức xây dựng nông thôn mới”, lực lượng Biên phòng triển khai nhiều việc làm thiết thực, sát với đời sống của đồng bào vùng biên giới. Những công trình dân sinh, mô hình sinh kế được thực hiện, góp phần đổi thay diện mạo bản làng, củng cố vững chắc “thế trận lòng dân” nơi biên cương Tổ quốc.

Vượt qua con đường đất men theo sườn núi, chúng tôi đến với Nong É, bản vùng cao đặc biệt khó khăn cách trung tâm xã Chiềng Hoa khoảng 40 km. Giờ đây, khi điện lưới, nước sinh hoạt và sóng điện thoại được kéo về tận bản, cuộc sống của đồng bào đang mang một diện mạo mới. Dù chặng đường phía trước còn nhiều thử thách, song sự quan tâm của Nhà nước cùng tinh thần tự lực của bà con đang giúp bản nghèo vững vàng vươn lên.

Là vùng đất nghèo, khó khăn và bị chia cắt bởi địa hình, xã vùng cao Phiêng Cằm sau sáp nhập đang nỗ lực vươn lên mạnh mẽ. Diện mạo mới được thay đổi từ đầu tư đồng bộ hạ tầng giao thông và thúc đẩy sản xuất hàng hóa đã từng bước mang lại cuộc sống ấm no cho bà con các dân tộc nơi đây.

Sau hơn 15 năm thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới đã tạo sự khởi sắc từ hạ tầng, cảnh quan đến đời sống người dân vùng nông thôn trên địa bàn tỉnh. Giai đoạn 2026-2030, cùng với việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, tỉnh tập trung rà soát thực trạng, xác định nhiệm vụ ưu tiên, phát huy lợi thế từng địa bàn và bố trí nguồn lực phù hợp.

Ngày 13/8/2026, UBND tỉnh ban hành Quyết định số 2072/QĐ-UBND về việc phê duyệt danh sách thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, thôn đặc biệt khó khăn trên địa bàn tỉnh Sơn La giai đoạn 2026-2030.

Phát huy sức mạnh khối đoàn kết toàn dân, cùng sự vào cuộc của cấp ủy, chính quyền địa phương, xã Chiềng Sơ đã khẩn trương khắc phục các công trình giao thông sau thiên tai mưa lũ, tập trung nguồn lực đầu tư các tuyến đường giao thông liên bản, nội bản, tạo động lực thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và giảm nghèo bền vững.

Gắn với Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, Cuộc vận động "Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch" được các cấp Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Sơn La triển khai hiệu quả. Thông qua nhiều mô hình, việc làm thiết thực, như giữ gìn vệ sinh môi trường, sạch nhà, đẹp bản, giỏi công nghệ, đội ngũ cán bộ, hội viên phụ nữ đã và đang đóng góp tích cực vào việc hoàn thành các tiêu chí nông thôn mới tại địa phương.

Yên Thi là bản trung tâm của xã Lóng Phiêng, không thuộc diện sáp nhập đơn vị hành chính, hiện có 309 hộ với 1.256 nhân khẩu, 100% là đồng bào dân tộc Kinh. Phát huy vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng nông thôn mới, nhất là phát triển hạ tầng, nâng cao thu nhập đến xây dựng đời sống văn hóa, từng bước hoàn thiện các tiêu chí, bản Yên Thi phấn đấu đạt bản nông thôn mới vào năm 2028.

Theo thống kê, toàn tỉnh hiện có 2.080 nhà văn hóa. Sau sắp xếp, sáp nhập bản, tổ dân phố, việc sử dụng hiệu quả hệ thống nhà văn hóa trở thành yêu cầu đặt ra đối với nhiều địa phương trong tỉnh. Bố trí, khai thác các công trình phù hợp với quy mô dân cư mới, đáp ứng nhu cầu sinh hoạt của nhân dân và phát huy hiệu quả nguồn lực đã đầu tư đang là “bài toán” đặt ra tại cơ sở.

Phát huy tinh thần “Đâu cần thanh niên có, đâu khó có thanh niên”, tuổi trẻ xã biên giới Phiêng Khoài đang khẳng định vai trò xung kích trong xây dựng nông thôn mới. Không chỉ ghi dấu ấn qua những tuyến đường sáng - xanh - sạch - đẹp hay các công trình tình nguyện thiết thực, tuổi trẻ nơi đây còn đi đầu trong làm kinh tế giỏi, ứng dụng công nghệ số và nâng tầm giá trị nông sản quê hương.

Là một trong những thiết chế văn hóa quan trọng tại cơ sở, nhiều nhà văn hóa cộng đồng trên địa bàn tỉnh đã thực sự trở thành điểm sinh hoạt chung quen thuộc của nhân dân. Đây là không gian tổ chức các hoạt động hội họp, văn hóa, văn nghệ, thể thao, gắn kết bản làng, góp phần bảo tồn bản sắc văn hóa các dân tộc, tạo đà phát triển du lịch cộng đồng và nâng cao đời sống tinh thần cho nhân dân.

Sau một năm vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, xã Yên Sơn đang chuyển mình rõ nét. Bộ máy tinh gọn, cải cách hành chính, chuyển đổi số được đẩy mạnh, cùng với việc khai thác hiệu quả tiềm năng nông nghiệp, thương mại và dịch vụ đã tạo động lực mới cho địa phương vùng biên phát triển.

Những tuyến đường hoa rực rỡ, các đoạn đường phụ nữ tự quản xanh - sạch - đẹp là dấu ấn của Hội LHPN xã Thuận Châu trong phong trào xây dựng nông thôn mới. Với nhiều cách làm sáng tạo, thiết thực, Hội đã phát huy vai trò của hội viên trong bảo vệ môi trường, xây dựng gia đình "5 không, 3 sạch", phát triển kinh tế, góp phần làm đổi thay diện mạo nông thôn.

Với phương châm “Nhà nước và nhân dân cùng làm”, phường Chiềng Cơi đã huy động nhân dân triển khai mô hình đèn năng lượng mặt trời trên các tuyến đường, góp phần bảo đảm an toàn giao thông, giữ gìn an ninh trật tự, tạo điểm nhấn trong xây dựng đô thị văn minh.

Phó Thủ tướng Chính phủ Hồ Quốc Dũng ký Quyết định số 82/QĐ-BCĐCTMTQG ban hành Chương trình công tác năm 2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương thực hiện các Chương trình mục tiêu quốc gia.

Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, giai đoạn 2026-2030 được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư tại Nghị quyết số 257/2025/QH15 ngày 11/12/2025, trên cơ sở tích hợp từ 3 chương trình MTQG giai đoạn 2021-2025: Xây dựng nông thôn mới; giảm nghèo bền vững; phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, sẽ mở ra hành trình bứt phá mới cho các miền quê.

Thực hiện khâu đột phá về phát triển hạ tầng giao thông, xã Bó Sinh tập trung huy động các nguồn lực đầu tư, nâng cấp hệ thống đường giao thông từ trung tâm xã đến các bản, phấn đấu đến năm 2030, 100% đường về các bản được cứng hóa, tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội.

Nằm trong Khu du lịch quốc gia Mộc Châu và sở hữu cảnh quan thiên nhiên tuyệt đẹp với hệ thống thác nước nguyên sơ kỳ vĩ, vùng đất Tô Múa đang ngày càng thu hút nhiều khách du lịch đến khám phá, trải nghiệm trên hành trình du lịch Tây Bắc, mở ra cơ hội đưa du lịch của địa phương bứt phá.

Đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế, xã hội của địa phương trong giai đoạn 2025-2030, quy hoạch xã Bình Thuận được triển khai thực hiện ngay sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đưa quy hoạch đi trước một bước, tạo nền tảng thuận lợi cho địa phương phát triển bền vững trong những năm tiếp theo.