Khu vực Mường Lựm có 5 bản đồng bào dân tộc Thái và Mông sinh sống. Đến đây, du khách có thể thưởng thức cơm nếp, cá nướng, bánh chưng, thịt khô gác bếp, mèn mén; nhâm nhi chén rượu truyền thống. Những món ăn mộc mạc ấy mang theo hương vị của nương rẫy, bếp lửa và tập quán sinh hoạt của đồng bào vùng cao. Những trải nghiệm ấy càng trở nên thú vị khi du khách cùng đồng bào các dân tộc tham gia thi giã bánh dày, chơi tulu, kéo co, hòa mình vào tiếng khèn, điệu múa, không khí vui tươi, mộc mạc của đời sống bản làng.

Một trong những hoạt động đang tạo điểm nhấn cho du lịch Mường Lựm là phiên chợ vùng cao. Trước đây, chợ Mường Lựm được bà con dân bản họp từ 15 giờ hằng ngày đến chiều muộn. Phát huy tiềm năng, tạo không gian quảng bá sản phẩm, giới thiệu văn hóa và kết nối với du khách, cuối tháng 8 vừa qua, UBND xã Chiềng Hặc đã tổ chức phiên chợ vùng cao 2026 với chủ đề “Về miền nhớ thương”. 

Phiên chợ có 13 gian hàng trưng bày nông sản, sản vật đặc trưng và các món ẩm thực truyền thống của địa phương. Mỗi sản vật không chỉ mang hương vị của núi rừng mà còn kể câu chuyện về đất đai, mùa vụ, tập quán và sự cần cù của người dân Mường Lựm.Trong không khí rộn ràng, xã tổ chức nhiều hoạt động văn hóa, thể thao như thi giã bánh dày, tulu, kéo co, giao lưu văn nghệ, tạo thêm sức hút cho phiên chợ vùng cao. 

Mường Lựm trong tiếng Thái nghĩa là "mường quên lãng” hay “vùng đất bị lãng quên". Các bậc cao niên kể rằng, nơi đây từng được ví là miền đất "ngủ quên" giữa đại ngàn Tây Bắc, vì địa hình thung lũng biệt lập, bao bọc bởi những dãy núi cao và những cánh rừng nguyên sinh trùng điệp. Thế nhưng, Mường Lựm đã được đánh thức bởi sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, của tỉnh và sự đồng lòng, nỗ lực vươn lên của cấp uỷ, chính quyền và nhân dân nơi đây. Qua năm tháng, vùng đất này đang từng ngày đổi thay, khoác lên mình diện mạo mới, trong khi vẫn lưu giữ vẻ đẹp nguyên sơ, những giá trị văn hóa truyền thống và dấu ấn lịch sử riêng có.

Ngay bên gốc Cây đa Nóng Luông - di tích lịch sử gắn với sự kiện thành lập Chi bộ Đảng đầu tiên của huyện Yên Châu (cũ) năm 1948, những giá trị văn hóa truyền thống của Mường Lựm cũng được tái hiện sinh động. Những cụ ông lặng lẽ bên nan tre, đôi tay thoăn thoắt đan lát; các bà, các mẹ tỉ mẩn với từng công đoạn bật bông, se sợi. Những nghề truyền thống mộc mạc, bình dị đã tạo nên “mảnh ghép” quý giá góp phần lưu giữ hồn cốt, làm nên bản sắc riêng của vùng đất Mường Lựm.

Cùng với tiềm năng về văn hóa, di tích lịch sử, Mường Lựm còn sở hữu hồ nước nằm ở độ cao khoảng 800m so với mực nước biển, được bao bọc bởi 60 ha rừng nguyên sinh. Sự hòa quyện giữa mặt hồ, núi rừng và không gian sinh thái tự nhiên tạo nên cảnh quan thơ mộng, yên bình, mở ra nhiều dư địa để phát triển du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và các hoạt động trải nghiệm gắn với thiên nhiên. Bên cạnh đó, Mường Lựm nằm gần các khu vực du lịch trọng điểm của tỉnh Sơn La như Mộc Châu, Tân Yên, tạo điều kiện thuận lợi để kết nối các điểm đến, hình thành tour, tuyến trải nghiệm. Đây là cơ sở để địa phương từng bước khai thác hiệu quả những giá trị sẵn có, đưa Mường Lựm trở thành điểm đến mới, hấp dẫn trên hành trình khám phá vùng Tây Bắc.

Từ một vùng đất từng ít được biết đến, Mường Lựm đang dần thu hút du khách bằng những giá trị riêng có về thiên nhiên, văn hóa và đời sống cộng đồng. Với định hướng đầu tư phù hợp, khai thác đi đôi với bảo tồn cảnh quan, gìn giữ bản sắc văn hóa, Mường Lựm có nhiều tiềm năng trở thành điểm đến mới, hấp dẫn trên hành trình khám phá Sơn La./.

Thực hiện: Phan Thảo - Ngọc Khiêm